ચીને બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં વધતી જતી સ્પર્ધા અને ઓવરકેપેસિટી ઘટાડવા માટે નવા પ્રોજેક્ટ્સના મંજૂરી આપવાની પ્રક્રિયા પર કામચલાઉ રોક લગાવી દીધી છે.
ચીની સરકારે બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ સિસ્ટમ્સ માટે નવી મેન્યુફેક્ચરિંગ ફેસિલિટીઝની મંજૂરી પર કામચલાઉ પ્રતિબંધ લાદ્યો છે. આ નિર્ણય સૂચવે છે કે ચીન હવે ઝડપી વિસ્તરણને બદલે ઉદ્યોગોના એકત્રીકરણ (Industrial Consolidation) અને કાર્યક્ષમતા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યું છે. અગાઉના સમયમાં થયેલા અતિશય વિસ્તરણને કારણે બજારમાં માલનું વધુ પ્રમાણ અને વધતી જતી સ્પર્ધા જોવા મળી રહી હતી.
ઉદ્યોગમાં ઓવરકેપેસિટી અને નવા નિયમો
વર્ષ 2026 ના પ્રથમ છ મહિનાના આંકડા મુજબ, ચીનમાં નવી બેટરી સ્ટોરેજ ક્ષમતામાં પાછલા વર્ષની સરખામણીએ 18% નો ઘટાડો નોંધાયો છે. આ સ્થિતિને કાબૂમાં લેવા માટે સરકાર કેટલાક મહત્વના પગલાં લઈ રહી છે:
- નવો ટેક્સ: લિથિયમ-આયન અને અન્ય બેટરી ટેકનોલોજી પર નવો કન્ઝમ્પશન ટેક્સ લાગુ કરવામાં આવ્યો છે, જે સપ્ટેમ્બર 2026 માં 2% થી શરૂ થઈને સપ્ટેમ્બર 2027 સુધીમાં 4% સુધી પહોંચશે.
- કડક સ્ટાન્ડર્ડ્સ: આગામી 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી બેટરી અને ફોટોવોલ્ટેઈક વેલ્યુ ચેઈન માટે નવા નેશનલ એનર્જી એફિશિયન્સી સ્ટાન્ડર્ડ્સ ફરજિયાત બનશે.
આ પગલાં પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એવી નાની કંપનીઓને બજારમાંથી બહાર કરવાનો છે જે માત્ર સબસિડીના સહારે ટકી રહી છે. બેઈજિંગ હવે એવા ઉત્પાદકોને પ્રોત્સાહન આપવા માંગે છે જેઓ ટેકનોલોજીમાં મજબૂત અને સ્કેલ ધરાવતા હોય.
ગ્લોબલ માર્કેટ પર અસર
ચીન હાલમાં વિશ્વભરમાં બેટરી સ્ટોરેજ કમ્પોનન્ટ્સની સપ્લાય ચેઈનનું કેન્દ્ર છે. જો નવી ફેક્ટરીઓ પરનો આ પ્રતિબંધ લાંબો સમય ચાલશે, તો આંતરરાષ્ટ્રીય ખરીદદારો માટે સપ્લાયની અછત સર્જાઈ શકે છે. આ ફેરફારોને કારણે ટૂંકા ગાળામાં બેટરીના ભાવમાં વોલેટિલિટી (Volatility) જોવા મળી શકે છે. હવે રોકાણકારોની નજર એ વાત પર રહેશે કે મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપનીઓ કેટલી ઝડપથી નવા નિયમો સાથે અનુકૂલન સાધે છે.