એક નવા ઈન્ડસ્ટ્રી રિપોર્ટ મુજબ, ડેટા સેન્ટર્સ માટે હવે ગેસ ટર્બાઈન કરતા ચાર કલાકનું બેટરી સ્ટોરેજ વધુ સસ્તું પડ્યું છે. AI ના વધતા ક્રેઝને કારણે ભારતમાં પણ કંપનીઓ હવે પાવરની જરૂરિયાત પૂરી કરવા સ્ટોરેજ સોલ્યુશન્સ તરફ વળી રહી છે.
ડેટા સેન્ટર્સની વધતી ઉર્જા જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા માટે પાવર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં મોટો બદલાવ આવી રહ્યો છે. Wood Mackenzie ના રિપોર્ટ અનુસાર, વિશ્વના 43 માર્કેટ્સમાં હવે 4-hour Battery Energy Storage Systems (BESS) નો ખર્ચ પરંપરાગત ગેસ ટર્બાઈન કરતા ઓછો થઈ ગયો છે.
આ બદલાવ કેમ આવ્યો?
આ આખા ફેરફાર પાછળ AI (Artificial Intelligence) ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું ઝડપી વિસ્તરણ જવાબદાર છે. ડેટા સેન્ટર્સને ચોવીસ કલાક અવિરત પાવર જોઈએ છે. પહેલા કંપનીઓ ગેસ ટર્બાઈન વાપરતી હતી, પણ હાલમાં તેની સપ્લાય ચેઈન ખોરવાયેલી છે અને ડિલિવરી માટે 2 થી 4 વર્ષનો લાંબો સમય લાગે છે. તેની સામે બેટરી સ્ટોરેજ ખૂબ ઝડપથી ડિપ્લોય થઈ શકે છે, જે ડેટા સેન્ટર ડેવલપર્સ માટે મોટી રાહત છે.
ભારતીય માર્કેટ પર અસર
ભારતમાં ડેટા સેન્ટર્સનો વ્યાપ વધી રહ્યો છે ત્યારે Adani Green Energy અને Waaree Renewable જેવી કંપનીઓ આ ક્ષેત્રમાં મોટું રોકાણ કરી રહી છે. બેટરીની ઘટતી કિંમતોને લીધે હવે સ્ટોરેજ એ માત્ર ગ્રીન વિકલ્પ નથી, પણ આર્થિક રીતે પણ સૌથી સમજદારીભર્યો નિર્ણય બની ગયો છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
જોકે, આ સેક્ટરમાં કેટલાક જોખમો પણ છે:
- સરકારી પોલિસી: બેટરીના સ્પેરપાર્ટ્સ કે સોલર સેલની આયાત પર ડ્યુટી વધે તો પ્રોજેક્ટ કોસ્ટ વધી શકે છે.
- ગ્રીડ સ્ટેબિલિટી: મોટા પાયે બેટરી સ્ટોરેજને ગ્રીડ સાથે જોડવું એક ટેકનિકલ પડકાર છે.
- સ્ટ્રેન્ડેડ એસેટ્સ: જો ડેટા સેન્ટરની પાવર ડિમાન્ડ અપેક્ષા મુજબ નહીં વધે, તો મોટું રોકાણ જોખમમાં મુકાઈ શકે છે.
આગામી સમયમાં રિન્યુએબલ કંપનીઓના ઓર્ડર બુક અને સરકારી નીતિઓ પર નજર રાખવી રોકાણકારો માટે ખૂબ જરૂરી છે.