ભારતીય કંપનીઓ AI ટેલેન્ટ પાછળ આક્રમક રીતે ખર્ચ કરી રહી છે, પરંતુ નબળા સ્ટ્રક્ચરલ ઈન્ટિગ્રેશનને કારણે પ્રોડક્ટિવિટીમાં મોટો ગેપ જોવા મળી રહ્યો છે. રોકાણકારોએ હવે માત્ર ભરતીના આંકડાને બદલે કંપનીઓની કામ કરવાની પદ્ધતિ પર ધ્યાન આપવું જોઈએ.
ભારતીય કંપનીઓમાં અત્યારે આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) ટેલેન્ટને હાયર કરવાની રેસ લાગી છે, પરંતુ કરવામાં આવતા મોટા રોકાણ અને વાસ્તવિક બિઝનેસ રિઝલ્ટ વચ્ચે મોટો તફાવત જોવા મળી રહ્યો છે. ભારત હાલમાં 33% ના વાર્ષિક દરે AI હાયરિંગ કરી રહ્યું છે, છતાં ઘણી સંસ્થાઓ તેનાથી બોટમ-લાઈન (નફો) સુધારવામાં નિષ્ફળ સાબિત થઈ રહી છે. મુખ્ય સમસ્યા ટેકનોલોજીની અછત નથી, પરંતુ નેતૃત્વ દ્વારા બિઝનેસ પ્રોસેસમાં જરૂરી ફેરફાર ન લાવવાની નિષ્ફળતા છે.
વેનિટી મેટ્રિક્સ (Vanity Metrics) નો ભ્રમ
મોટાભાગની કંપનીઓ AI ને માત્ર એક સોફ્ટવેર અપગ્રેડ કે નવા નિષ્ણાતોની ભરતી તરીકે જુએ છે. 2025 ના મેકિન્સે (McKinsey) સ્ટડી મુજબ, લીડરશિપમાં 'અંડર-સ્ટીયરિંગ' એક મોટો અવરોધ છે. એક્ઝિક્યુટિવ્સ કર્મચારીઓ પાસેથી AI ટૂલ્સ અપનાવવાની અપેક્ષા રાખે છે, પરંતુ દૈનિક કામકાજની પદ્ધતિમાં કોઈ મૂળભૂત બદલાવ લાવતા નથી.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી
રોકાણકારોએ સમજવું જોઈએ કે માત્ર હાયરિંગના આંકડા જોઈને રોકાણ કરવું જોખમી બની શકે છે. જે કંપનીઓ જૂની અને બિનકાર્યક્ષમ વર્કફ્લો જાળવી રાખીને માત્ર સ્ટાફ વધારે છે, તેમના પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ વધવાનું નક્કી છે. સાચી પ્રોડક્ટિવિટી માટે 'ટાસ્ક-લેવલ એનાલિસિસ' જરૂરી છે.
આગળ શું?
માર્કેટ હવે એવી કંપનીઓને રિવોર્ડ આપશે જે માત્ર તાલીમ સેશન પૂરતું મર્યાદિત ન રહેતા ઓપરેશનલ ફેરફારો કરે છે. આગામી સમયમાં, જે કંપનીઓ 'વર્કફ્લો રીડિઝાઇન' અને 'પ્રોસેસ ઓટોમેશન' પર ભાર મૂકશે, તે જ સ્પર્ધામાં ટકી શકશે. IT સર્વિસ અને મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં હવે સ્પર્ધા આ વાતની નથી કે કોની પાસે કેટલા AI એન્જિનિયર્સ છે, પરંતુ કોણ વધુ સારા રિટર્ન ઓન ઇન્વેસ્ટમેન્ટ (ROI) સાબિત કરી શકે છે.