ઉત્તર પ્રદેશમાં **11 લાખ**થી વધુ મહિલાઓ 'લખપતિ દીદી' બની ગઈ છે. આ મહિલાઓ હવે વાર્ષિક **₹1 લાખ**થી વધુની કમાણી કરી રહી છે. કેન્દ્ર સરકારના મિશન અંતર્ગત ચાલતી આ યોજનાનો મુખ્ય હેતુ મહિલાઓને આર્થિક રીતે પગભર બનાવવાનો છે.
ઉત્તર પ્રદેશમાં સરકારી મિશન હેઠળ ગ્રામીણ મહિલાઓ માટે એક મોટું સીમાચિહ્ન સર થયું છે. સેલ્ફ-હેલ્પ ગ્રુપ્સ (SHGs) સાથે જોડાયેલી 11 લાખથી વધુ મહિલાઓએ 'લખપતિ દીદી'નો દરજ્જો હાંસલ કર્યો છે. આ યોજના 'દીનદયાળ અંત્યોદય યોજના-નેશનલ રૂરલ લાઈવલીહુડ મિશન' હેઠળ કાર્યરત છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય ગ્રામીણ પરિવારોને માત્ર નિર્વાહ પૂરતી આવકમાંથી બહાર કાઢીને સ્થિર અને વ્યવસાયિક માળખા તરફ લઈ જવાનો છે.
ગ્રામીણ અર્થતંત્રમાં વેગ
'ઉત્તર પ્રદેશ સ્ટેટ રૂરલ લાઈવલીહુડ મિશન' દ્વારા આ સમગ્ર પ્રોજેક્ટનું સંચાલન કરવામાં આવે છે. આ અભિયાન હેઠળ મહિલાઓને ખેતીથી લઈને નોન-ફાર્મ સર્વિસિસ સુધીની વિવિધ તાલીમ આપવામાં આવે છે. સેલ્ફ-હેલ્પ ગ્રુપ્સના માધ્યમથી મહિલાઓને સરળતાથી ક્રેડિટ અને ટેકનિકલ સપોર્ટ પૂરો પાડવામાં આવે છે, જેથી તેઓ પોતાના નાના પાયે વ્યવસાય શરૂ કરી શકે.
આર્થિક સ્થિરતા અને પડકારો
આ યોજનાનો સૌથી મોટો પડકાર ₹1 લાખની વાર્ષિક આવકના બેન્ચમાર્કને લાંબા ગાળા સુધી જાળવી રાખવાનો છે. માર્કેટના બદલાતા સંજોગો, કાચા માલનો ખર્ચ અને માંગમાં આવતા ઉતાર-ચઢાવને કારણે ઘણીવાર આ નાના વ્યવસાયો પર અસર પડી શકે છે. હાલના તબક્કે, આર્થિક ડેટાનું સતત મોનિટરિંગ અને વેલિડેશન ખૂબ જ મહત્વનું બની રહેશે, જેથી આ મહિલાઓની આર્થિક સફળતા કામચલાઉ નહીં પરંતુ કાયમી બની રહે.