RBI ની નવી પોલિમર નોટના ટ્રાયલ માટે Uflex અને Spectra Systems એ સંયુક્ત બિડ સબમિટ કરી છે. આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ **₹10** અને **₹20** ની નોટો પ્લાસ્ટિક આધારિત બનાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે, જે નોટની ટકાઉપણું વધારવા માટેનું એક મહત્વનું પગલું છે.
RBI નો ટેકનોલોજીકલ શિફ્ટ
ભારતીય ચલણ વ્યવસ્થાપનમાં એક મોટો ટેકનોલોજીકલ બદલાવ જોવા મળી શકે છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) હવે પોલિમર આધારિત નોટોના ટ્રાયલની તૈયારી કરી રહી છે. આ પ્રોજેક્ટ માટે પેકેજિંગ ક્ષેત્રની દિગ્ગજ કંપની Uflex અને અમેરિકાની Spectra Systems એ સાથે મળીને બિડ કરી છે. આ ટેન્ડરનું સંચાલન ભારતીય રિઝર્વ બેંક નોટ મુદ્રણ પ્રાઈવેટ લિમિટેડ દ્વારા કરવામાં આવી રહ્યું છે, જેમાં 68,000 રીમ Biaxially Oriented Polypropylene (BOPP) સબસ્ટ્રેટની જરૂરિયાત છે.
પ્રોજેક્ટનું લક્ષ્ય અને પડકારો
આ પહેલનો મુખ્ય હેતુ પરંપરાગત કાગળની નોટોને બદલે પ્લાસ્ટિક આધારિત સામગ્રીનો ઉપયોગ કરવાનો છે, જે નોટને વધુ મજબૂત અને બનાવટી નોટો સામે સુરક્ષિત બનાવે છે. વિશ્વના 60 થી વધુ દેશોમાં પોલિમર નોટનો ઉપયોગ થાય છે, ત્યારે ભારત માટે આ એક મહત્વનું પરીક્ષણ છે. આ નોટો ₹10 અને ₹20 ના મૂલ્યમાં લાવવામાં આવશે, જેમાં કુલ 1 અબજ નોટોનું લક્ષ્યાંક છે.
શું રોકાણકારોએ સાવધાન રહેવું જોઈએ?
જોકે Uflex માટે આ નવો બિઝનેસ વર્ટિકલ બની શકે છે, પરંતુ માર્કેટમાં સ્પર્ધા ઘણી વધારે છે. Cosmo First, De La Rue, Q&T Hi-Tech Polymer અને CCL Secure જેવી મોટી કંપનીઓ પણ આ રેસમાં છે. રોકાણકારોએ યાદ રાખવું જોઈએ કે આ માત્ર એક શરૂઆતનો 'પાયલોટ પ્રોજેક્ટ' છે. ભૂતકાળમાં પણ પોલિમર નોટના પ્રયોગો થયા હતા જે ટેકનિકલ કારણોસર સફળ થયા નહોતા. આથી, અત્યારે તે સંપૂર્ણ સફળતાની ગેરંટી નથી. ઉપરાંત, કાચા માલના ભાવમાં થતી વધઘટ કંપની માટે એક જોખમનું પરિબળ બની શકે છે.