UN Environment Programme ના એક નવા અહેવાલ મુજબ, દક્ષિણ એશિયા વાયુ પ્રદૂષણને કારણે તેના વાર્ષિક GDP ના **10%** હિસ્સો ગુમાવી રહ્યું છે. રિપોર્ટમાં ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે પગલાં લેવામાં વિલંબ ગ્લોબલ ઇકોનોમીને વાર્ષિક **$1.5 ટ્રિલિયન** થી વધુનું નુકસાન પહોંચાડી રહ્યો છે.
યુનાઈટેડ નેશન્સ એન્વાયર્નમેન્ટ પ્રોગ્રામ (UNEP) અને ક્લાઈમેટ એન્ડ ક્લીન એર કોએલિશન દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલો આ લેન્ડમાર્ક રિપોર્ટ દક્ષિણ એશિયાની અર્થવ્યવસ્થા પર પ્રદૂષણના ગંભીર પ્રભાવોને ઉજાગર કરે છે. રિપોર્ટ દર્શાવે છે કે વાયુ પ્રદૂષણને કારણે ઉત્પાદકતા અને આર્થિક વિકાસમાં મોટો ઘટાડો થઈ રહ્યો છે, જે એક રીતે જીડીપી પર 'કાયમી ટેક્સ' સમાન છે.
આર્થિક ફાયદા અને વ્યૂહરચના
આ અભ્યાસમાં 25 સંકલિત ક્લાઈમેટ અને સ્વચ્છ હવાના પગલાં સૂચવવામાં આવ્યા છે. જો આ પગલાં લેવામાં આવે, તો દરેક $1 ના રોકાણ સામે અંદાજે $15 નું આર્થિક વળતર મળી શકે છે. આ વળતર આરોગ્ય ખર્ચમાં ઘટાડો, મજૂરી ઉત્પાદકતામાં વધારો અને માળખાકીય સુવિધાઓને થતા નુકસાનને અટકાવવાથી પ્રાપ્ત થશે.
ભારતના સંદર્ભમાં, રિપોર્ટમાં 'પ્રધાનમંત્રી ઉજ્જવલા યોજના' (PMUY) નો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, જે સ્વચ્છ ઇંધણ દ્વારા પ્રદૂષણ ઘટાડવાની દિશામાં એક મજબૂત પગલું છે. જો કે, ભવિષ્યમાં વધુ કડક ઔદ્યોગિક ઉત્સર્જન ધોરણો અને ઉર્જા સંક્રમણની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે.
વિલંબની કિંમત અને રોકાણકારો માટે ચેતવણી
રિપોર્ટમાં ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે વૈશ્વિક સ્તરે નીતિઓમાં વિલંબ થવાથી દર વર્ષે $1.5 ટ્રિલિયન થી વધુનું નુકસાન થાય છે, જે વૈશ્વિક GDP ના 0.5% જેટલું છે. વર્ષ 2022 માં અશ્મિભૂત ઇંધણ સબસિડી વૈશ્વિક GDP ના 2.18% હતી, જેનો ઉપયોગ ક્લીન ટેક પ્રોજેક્ટ્સ માટે થઈ શક્યો હોત.
રોકાણકારો માટે આ એક મહત્વનો સંકેત છે. જે કંપનીઓ અને દેશો સ્વચ્છ ઉર્જા અને ઉત્સર્જન નિયમોને પ્રાથમિકતા આપશે, તેમની લાંબા ગાળાની સ્થિરતા વધુ રહેશે. સરકારી બજેટમાં ક્લીન એર પોલિસી માટે ફાળવણી અને ઉર્જા સબસિડીના તર્કસંગત ઉપયોગ પર નજર રાખવી આગામી સમયમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ બની રહેશે.