એક્ઝિક્યુટિવ પાવરનો દાવપેચ
રાષ્ટ્રપતિ Trump એ 1974 ના ટ્રેડ એક્ટની કલમ 122 (Section 122 of the Trade Act of 1974) નો ઉપયોગ કરીને આ નવો 10% નો સરચાર્જ લાદ્યો છે. આ કાયદાકીય જોગવાઈનો ઉપયોગ પહેલાં ક્યારેય થયો નથી અને તે ખાસ કરીને દેશની ચૂકવણીની ખાધ (balance-of-payments deficits) જેવી પરિસ્થિતિઓને પહોંચી વળવા માટે બનાવવામાં આવી છે. Trump એ સ્પષ્ટ કહ્યું છે કે, "ટેરિફ પર વધારાની કાર્યવાહી માટે મારે કોંગ્રેસને પૂછવાની જરૂર નથી," જે વેપાર નીતિમાં એક્ઝિક્યુટિવ સત્તાના દુરુપયોગ અને કાયદાકીય મર્યાદાઓને પડકારવા સમાન છે. સુપ્રીમ કોર્ટે અગાઉ ટેરિફ લાદવાની તેમની સત્તા સામે પ્રશ્ન ઉઠાવ્યા હતા, જેમાં સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે કરવેરાનો અધિકાર કોંગ્રેસ પાસે છે.
વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇન પર અસર
આ નવા ટેરિફને કારણે વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનમાં ફરી એકવાર મોટી અડચણ અને અનિશ્ચિતતા ઊભી થવાની શક્યતા છે. હાલમાં ચીન પર 47.5% અને બ્રાઝિલ પર 50% ટેરિફ લાગુ છે, જેમાં હવે આ 10% નો વધારાનો સરચાર્જ ઉમેરાશે. આનાથી આયાતકારો અને અંતે ગ્રાહકો માટે ખર્ચ વધશે. વિશ્લેષકો માને છે કે, યુરોપિયન યુનિયન (EU) જેવા મુખ્ય વેપાર ભાગીદારો પર તેની ગંભીર અસર પડી શકે છે, જોકે કેનેડા અને મેક્સિકો જેવા કેટલાક દેશોને તેમાં રાહત મળી શકે છે. આનાથી વેપારના પ્રવાહો બદલાઈ શકે છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય સોર્સિંગ પર નિર્ભર વ્યવસાયો માટે ઓપરેશનલ જટિલતાઓ વધી શકે છે.
બજારમાં વોલેટિલિટી અને મોંઘવારીનો ભય
નવા ટેરિફ લાગુ થવાથી મોંઘવારી (inflation) વધવાની અને બજારમાં અસ્થિરતા (market volatility) સર્જાવાની પૂરી સંભાવના છે. અર્થશાસ્ત્રીઓના મતે, આ 10% નો સાર્વત્રિક ટેરિફ ગ્રાહક ભાવોમાં લગભગ 0.7% નો વધારો કરી શકે છે. 2018-2019 ના વેપાર યુદ્ધ દરમિયાન પણ આવા પગલાં બજારમાં અસ્થિરતા, કાચા માલના ઊંચા ખર્ચને કારણે ઉત્પાદનમાં વિક્ષેપ અને બજારના વિશ્વાસમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. J.P. Morgan Global Research એ પણ જણાવ્યું છે કે આવા ટેરિફ વધારા વૃદ્ધિને અવરોધે છે અને બજારમાં અસ્થિરતા વધારે છે.
ભવિષ્યની ચિંતાઓ
આ પગલાં રાજકીય અને માળખાકીય જોખમો પણ ઊભા કરે છે. સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણય બાદ પણ કોંગ્રેસની સલાહ લીધા વિના ટેરિફ લાદવાનો Trump નો અભિગમ કાયદાકીય પડકારો અને નીતિગત અનિશ્ચિતતાને વધુ વેગ આપી શકે છે. ભૂતકાળમાં, ટેરિફ યુદ્ધોએ શેરબજારમાં ભારે નુકસાન પહોંચાડ્યું છે. જે ટેરિફની રકમ સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણયને કારણે પરત કરવી પડી શકે છે, તે પણ નાણાકીય અનિશ્ચિતતા ઉમેરે છે. હવે જોવાનું રહેશે કે વેપાર ભાગીદારો કેવી પ્રતિક્રિયા આપે છે અને આ ટેરિફ કેટલો સમય ટકી રહે છે.