સુપ્રીમ કોર્ટે 2021 ના મેમોરેન્ડમને ફગાવી દીધું છે, જે ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સને પર્યાવરણીય ક્લિયરન્સ વિના આગળ વધવાની મંજૂરી આપતું હતું. આ ચુકાદાથી **₹20,000 કરોડ** ના પ્રોજેક્ટ્સ સુરક્ષિત થયા છે, પરંતુ હવે નિયમો વધુ કડક બન્યા છે.
શું છે સુપ્રીમ કોર્ટનો આદેશ?
ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતે પર્યાવરણીય અનુપાલન (Environmental Compliance) પર એક કડક વલણ અપનાવ્યું છે. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે હવે 'પોસ્ટ-ફેક્ટો' એટલે કે બાંધકામ કર્યા પછી પરવાનગી લેવાની પ્રથા ચાલશે નહીં. 2021 ના ઓફિસ મેમોરેન્ડમને રદ કરીને કોર્ટે 2017 ના નોટિફિકેશનને જ માન્ય રાખ્યું છે.
રોકાણકારો પર શું થશે અસર?
આ નિર્ણયથી હોસ્પિટલ અને એરપોર્ટ વિસ્તરણ જેવા અંદાજે ₹20,000 કરોડ ના સરકારી પ્રોજેક્ટ્સને તાત્કાલિક રાહત મળી છે, જે અગાઉ કાયદાકીય અનિશ્ચિતતામાં હતા. જોકે, ભવિષ્યના પ્રોજેક્ટ્સ માટે હવે નિયમો કડક બનશે:
- કાયદાકીય ફેરફાર: 'પહેલા બનાવો, પછી મંજૂરી મેળવો' તેવી શોર્ટકટ રીત હવે કાયમ માટે બંધ થઈ ગઈ છે.
- બેન્કિંગ સેક્ટર: બેન્કો હવે લોન આપતા પહેલા પર્યાવરણીય મંજૂરીઓની વધુ ઝીણવટભરી તપાસ કરશે, જેનાથી પ્રોજેક્ટ ફંડિંગ મોંઘું બની શકે છે.
- પ્રોજેક્ટ સમયગાળો: કન્સ્ટ્રક્શન, પાવર અને ઈન્ડસ્ટ્રીયલ મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરની કંપનીઓ માટે પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબ થવાની શક્યતા વધી ગઈ છે.
હવે રોકાણકારોએ શું જોવું?
રોકાણકારોએ હવે કંપનીઓના એક્ઝેક્યુશન ટાઈમલાઈન (Execution Timeline) પર નજર રાખવી પડશે. જે કંપનીઓ પહેલા ખૂબ જ ઝડપથી સરકારી મંજૂરીઓ મેળવી લેતી હતી, તેમના પર હવે વધારાનો ખર્ચ અને સમયનું દબાણ આવી શકે છે. મેનેજમેન્ટની કોમેન્ટ્રીમાં હવે કમ્પ્લાયન્સ કોસ્ટ (Compliance Cost) વિશેની સ્પષ્ટતા જોવી ખૂબ મહત્વની રહેશે.