ભારતીય સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમમાં હવે જવાબદારીનું મહત્વ વધી ગયું છે. Byju's અને GoMechanic જેવા કિસ્સાઓ બાદ, ઇન્વેસ્ટર્સ હવે આડેધડ ગ્રોથને બદલે ઓડિટ અને બોર્ડ ટ્રાન્સપરન્સી પર વધુ ધ્યાન આપી રહ્યા છે.
ગ્રોથ નહીં, હવે ગવર્નન્સ પર ભાર
એક સમય હતો જ્યારે ભારતીય સ્ટાર્ટઅપ્સમાં માત્ર 'ગ્રોથ એટ એની કોસ્ટ' (Growth at any cost) ની ચર્ચા થતી હતી. પરંતુ, Byju's માં ઓડિટર્સના રાજીનામા અને GoMechanic માં આર્થિક આંકડાઓમાં ગરબડના ખુલાસાઓએ આખા માર્કેટને હચમચાવી દીધું છે. આ ઘટનાઓએ સાબિત કર્યું છે કે જ્યાં યોગ્ય ચેક્સ અને બેલેન્સનો અભાવ હોય, ત્યાં કંપનીનો પાયો નબળો પડે છે.
ઇન્વેસ્ટરની બદલાતી રણનીતિ
હવે મૂડીરોકાણકારો માત્ર ફાઉન્ડરના સપનાઓ પર પૈસા નથી લગાવી રહ્યા. હવે તેમનું ધ્યાન નીચેની બાબતો પર છે:
- Independent Board: બોર્ડમાં સ્વતંત્ર સભ્યોની હાજરી.
- Standardized Audits: રેગ્યુલર અને પારદર્શક ઓડિટ રિપોર્ટ્સ.
- Fiscal Discipline: કંપનીનો ખર્ચ અને રેવન્યુ ઓળખવાની પદ્ધતિ કેટલી સાચી છે તે તપાસવું.
પબ્લિક માર્કેટ માટે જરૂરી તૈયારી
ઘણા સ્ટાર્ટઅપ્સ હવે IPO લાવવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે. આવી સ્થિતિમાં, માર્કેટ રેગ્યુલેટર્સ અને પબ્લિક ઇન્વેસ્ટર્સ હવે 'માર્કેટિંગ નેરેટિવ' કરતાં 'ઓપરેશનલ ઓનેસ્ટી' ને વધુ મહત્વ આપી રહ્યા છે. જે કંપનીઓ તેમના ફાઈનાન્શિયલ સિસ્ટમ્સમાં સુધારો કરશે, તેમને જ લોન્ગ ટર્મ ફંડિંગ મળવાની શક્યતા વધુ છે.
ટૂંકમાં, ભારતીય સ્ટાર્ટઅપ જગત હવે પરિપક્વતા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. આગામી સમયમાં જે કંપનીઓ ફંડામેન્ટલ ઇન્ટિગ્રિટી (Fundamental Integrity) જાળવશે, તે જ લાંબી રેસના ઘોડા સાબિત થશે.