વિશ્વમાં રેકોર્ડ અનિશ્ચિતતા, પણ શેરબજારમાં તેજી! શું છે આ રહસ્ય?

વિશ્વ અનિશ્ચિતતા સૂચકાંક (World Uncertainty Index - WUI) ફેબ્રુઆરી 2026 માં 106,862 ના સર્વોચ્ચ સ્તરે પહોંચ્યો છે, જે તેના ત્રણ દાયકાથી વધુના ઇતિહાસમાં સૌથી વધુ છે. આ આંકડો કોવિડ-19 મહામારી, 2008 ની નાણાકીય કટોકટી અને 9/11 જેવા અગાઉના સંકટોના વિક્રમોને વટાવી ગયો છે. આ ઐતિહાસિક વધારાનું મુખ્ય કારણ અમેરિકાની આર્થિક નીતિઓમાં સતત અસ્થિરતા, વધતા વેપાર યુદ્ધો, રાજકોષીય સ્થિરતા અંગે પ્રશ્નો અને ચલણના દરમાં થતી વધઘટ છે.

તાજેતરમાં, યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટે 20 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ એક ચુકાદો આપ્યો હતો કે ઇન્ટરનેશનલ ઇમરજન્સી ઇકોનોમિક પાવર્સ એક્ટ (IEEPA) રાષ્ટ્રપતિને વ્યાપક ટેરિફ લાદવાની સત્તા આપતો નથી. આ નિર્ણયથી અસરકારક ટેરિફ દરોમાં કામચલાઉ ઘટાડો થયો. જોકે, સરકારે તરત જ ટ્રેડ એક્ટ ઓફ 1974 ની કલમ 122 હેઠળ નવા પારસ્પરિક ટેરિફ લાગુ કર્યા, જેના કારણે નીતિગત અનિશ્ચિતતાનું એક નવું સ્તર ઊભું થયું. આ બહુ-પક્ષીય અસ્થિરતા વેપાર નીતિમાં એક માળખાકીય પરિવર્તન સૂચવે છે.

આ તમામ અનિશ્ચિતતા વચ્ચે, ઇક્વિટી માર્કેets (Equity Markets) એ આશ્ચર્યજનક સ્થિતિસ્થાપકતા દર્શાવી છે. યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ (Fed) અને સરકારી હસ્તક્ષેપમાં રોકાણકારોના વિશ્વાસ, મજબૂત કોર્પોરેટ કમાણી અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ની લાંબા ગાળાની સંભાવનાએ બજારને ટેકો આપ્યો છે. 2026 ની શરૂઆતમાં ઇક્વિટીઝ માટે સારો દેખાવ રહ્યો હતો. કેટલાક વિશ્લેષકો માને છે કે વર્તમાન પરિસ્થિતિમાં યુએસ શેરો વૈશ્વિક સ્તરે વધુ સારું પ્રદર્શન કરી શકે છે.

જોકે, આ સ્થિતિસ્થાપકતા દેખાય છે તેના કરતાં વધુ નાજુક હોઈ શકે છે. AI હજુ પણ રોકાણને વેગ આપી રહ્યું છે, ખાસ કરીને હાર્ડવેર અને સેમિકન્ડક્ટરમાં, પરંતુ કેટલીક સોફ્ટવેર કંપનીઓ વિક્ષેપના જોખમોનો સામનો કરી રહી છે, જેના કારણે બજારમાં વિભાજન જોવા મળી રહ્યું છે. AI ખર્ચની ટકાઉપણું પર પણ રોકાણકારોની તપાસ વધી રહી છે. આ ઉપરાંત, યુએસ માર્કેટનું પ્રદર્શન Nvidia જેવી કંપનીઓના અર્નિંગ રિપોર્ટ્સ જેવા મુખ્ય ઘટનાક્રમોથી વધુ પ્રભાવિત થઈ રહ્યું છે.

આ નીતિગત અને વેપાર અનિશ્ચિતતાની અસર ખાસ કરીને વેપાર-આશ્રિત ક્ષેત્રો પર પડી રહી છે. યુએસ ઉત્પાદકો ઊંચા ઇનપુટ ખર્ચ અને ટેરિફની અસ્થિરતાને કારણે નિકાસ સ્પર્ધાત્મકતામાં ઘટાડાનો સામનો કરી રહ્યા છે. જ્યારે સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણયથી તાત્કાલિક રાહત મળી શકે છે, ત્યારે વૈકલ્પિક ટેરિફના અમલનો અર્થ છે કે વ્યવસાયો સતત ઊંચા ખર્ચ અને નીતિગત અસ્પષ્ટતાનો સામનો કરી રહ્યા છે. 2026 અને 2027 માટેના ગ્રોથ (Growth) અનુમાનો 2.7% ની નીચા વૈશ્વિક વિસ્તરણની સંભાવના દર્શાવે છે, જે રોગચાળા પહેલાના સરેરાશ કરતાં ઓછી છે.

આ પરિસ્થિતિ વેપાર નીતિમાં વધેલી અનિશ્ચિતતાને કારણે ઊંચી અર્નિંગ વોલેટિલિટી અને રોકાણના જોખમો તરફ દોરી જાય છે. યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટનો નિર્ણય, અમુક ટેરિફને રદ કરવા છતાં, વેપાર પ્રતિબંધો માટે નવા કાનૂની માર્ગો ખોલી રહ્યો છે. વૈશ્વિક અર્થતંત્ર ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ, આક્રમક વેપાર નીતિ ફેરફારો અને અનિશ્ચિત વૈશ્વિક પ્રતિભાવોના સંયોજનમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. આ પરિસ્થિતિમાં, રોકાણકારોએ અત્યંત સાવચેતી રાખવાની જરૂર છે. નીતિ નિર્માતાઓએ પારદર્શિતા અને આગાહીક્ષમતા પ્રદાન કરવી પડશે, જે આર્થિક વિસ્તરણ માટે મહત્વપૂર્ણ છે.