અમેરિકા સાથેના ટ્રેડ ડીલની અસર: એક્સપોર્ટ સેક્ટરને બૂસ્ટ!
3 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ ભારતીય ઇક્વિટી માર્કેટે અણધાર્યો દેખાવ કર્યો. BSE સેન્સેક્સે દિવસ દરમિયાન 85,871.73 નો ઐતિહાસિક ઉચ્ચ સ્તર બનાવ્યો, જે 4,200 પોઈન્ટથી વધુનો વધારો દર્શાવે છે. આ વિશાળ તેજી પાછળ લાંબા સમયથી ચાલતી ભારત-યુએસ ટ્રેડ ડીલનું સમાધાન અને મજબૂત થયેલો રૂપિયો મુખ્ય કારણ બન્યા. આ ડીલ હેઠળ, અમેરિકા ભારતીય નિકાસ પરના ટેરિફ (Tariffs) જે અગાઉ 50% સુધી હતા, તેને ઘટાડીને માત્ર 18% કરી દીધા છે. આનાથી ખાસ કરીને ટેક્સટાઈલ, એક્વાકલ્ચર, જેમ્સ અને ફાર્મા જેવા ક્ષેત્રોમાં ભારતની સ્પર્ધાત્મકતામાં નોંધપાત્ર વધારો થશે.
આ બ્રોડ-બેઝ્ડ (Broad-based) રેલીમાં BSE માં લિસ્ટેડ કંપનીઓની કુલ માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન (Market Capitalization) માં લગભગ ₹19 લાખ કરોડ નો જંગી વધારો થયો. રોકાણકારો માટે આ એક મોટી સંપત્તિ સર્જનની ઘટના સાબિત થઈ. જોકે, આ તેજી માત્ર અમુક ક્ષેત્રો પૂરતી સીમિત નહોતી. Nifty રિયાલ્ટી સેક્ટર 4% થી વધુ ઉછળ્યું, જ્યારે કેમિકલ્સ, ફાર્મા અને કન્ઝ્યુમર ડ્યુરેબલ્સ જેવા ક્ષેત્રોમાં પણ 3% થી વધુનો વધારો જોવા મળ્યો. આ દર્શાવે છે કે રોકાણકારો એક્સપોર્ટ-લિંક્ડ અને ઇકોનોમિકલી સેન્સિટિવ (Economically Sensitive) ઇન્ડસ્ટ્રીઝ તરફ વળ્યા છે.
વેલ્યુએશન (Valuation) અને સસ્ટેનિબિલિટી (Sustainability) પર પ્રશ્નાર્થ?
આ રેકોર્ડબ્રેક તેજી વચ્ચે, વેલ્યુએશન મેટ્રિક્સ (Valuation Metrics) પર નજર કરીએ તો ચિત્ર થોડું જટિલ લાગે છે. હાલમાં BSE સેન્સેક્સનો P/E રેશિયો લગભગ 26x ની આસપાસ છે, જ્યારે NSE Nifty 50 લગભગ 23x P/E પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે. આ બંને આંકડા તેમના ઐતિહાસિક સરેરાશ 22x અને 20x કરતાં થોડા ઉપર છે. આ સૂચવે છે કે માત્ર સેન્ટિમેન્ટ (Sentiment) જ નહીં, પરંતુ ટ્રેડ ડીલ દ્વારા ભવિષ્યની ગ્રોથ પ્રોસ્પેક્ટ્સ (Growth Prospects) નું પુનઃમૂલ્યાંકન પણ આ રેલીનું કારણ બન્યું છે. ઐતિહાસિક રીતે, મોટા ટ્રેડ લિબરલાઇઝેશન (Trade Liberalization) ઇવેન્ટ્સ બજારમાં લાંબા ગાળાની તેજી લાવી શકે છે. Sensex માં આવેલો 2.54% નો વધારો આવી મોટી દ્વિપક્ષીય સમજૂતીઓ માટે અપેક્ષિત રેન્જમાં છે. જોકે, દિવસ દરમિયાન જોવા મળેલી ભારે વોલેટિલિટી (Volatility) દર્શાવે છે કે બજાર ગ્લોબલ ટ્રેડ ડાયનેમિક્સ (Global Trade Dynamics) પ્રત્યે ખૂબ સંવેદનશીલ છે.
Q3 FY26 ના પરિણામો અને એનાલિસ્ટ્સનો મત
આ ઉત્સાહપૂર્ણ બજાર પ્રતિક્રિયા તાજેતરમાં પૂરા થયેલા Q3 FY26 (ઓક્ટોબર-ડિસેમ્બર 2025) ક્વાર્ટરના કોર્પોરેટ અર્નિંગ્સ (Corporate Earnings) સાથે થોડી વિરોધાભાસી છે. આ ક્વાર્ટરમાં મોટાભાગની કંપનીઓના નેટ પ્રોફિટ ગ્રોથ (Net Profit Growth) લગભગ 8% રહ્યો, જે માર્કેટના 10-12% ના અનુમાન કરતાં ઓછો હતો. IT અને ફાઇનાન્સિયલ જેવા સેક્ટર્સમાં ધારણા કરતાં ધીમી ગ્રોથ જોવા મળી. એનાલિસ્ટ્સ (Analysts) સ્વીકારે છે કે ટ્રેડ ડીલ એક્સપોર્ટ-ઓરિએન્ટેડ કંપનીઓના અર્નિંગ્સમાં 3-5% નો વધારો કરી શકે છે, પરંતુ તેઓ સાવચેતી રાખવાની સલાહ આપી રહ્યા છે. આ ક્ષેત્રોને થનારો ફાયદો સ્થાનિક આર્થિક પડકારો અને અન્ય સેગમેન્ટ્સ પર દબાણ દ્વારા સરભર થઈ શકે છે. તેથી, વર્તમાન રેલીની સસ્ટેનિબિલિટી મુખ્યત્વે એક્સપોર્ટ-ડ્રિવન (Export-Driven) ગેઇન્સ એકંદર કોર્પોરેટ પ્રોફિટેબિલિટી અને આર્થિક પ્રવૃત્તિને કેટલી હદે વેગ આપે છે તેના પર નિર્ભર રહેશે.
રૂપિયો મજબૂત, FIIs ની ફરી એન્ટ્રી
શેરબજારની રેલી સાથે ભારતીય રૂપિયામાં આવેલી મજબૂતી બાહ્ય આત્મવિશ્વાસમાં સુધારો સૂચવે છે. રૂપિયાની તેજીને ટ્રેડ ડીલના સકારાત્મક સેન્ટિમેન્ટ, ફોરેન કેપિટલ ઇનફ્લો (Foreign Capital Inflows) માં અપેક્ષા અને સેન્ટ્રલ બેંકોના ડોવિશ (Dovish) સંકેતોને કારણે નરમ પડેલા વૈશ્વિક ડોલરનો ટેકો મળ્યો છે. ફોરેન પોર્ટફોલિયો ઇન્વેસ્ટર્સ (FIIs) એ ભારતીય ઇક્વિટીમાં ફરી રસ દાખવ્યો છે અને ફેબ્રુઆરી 2026 ના પ્રથમ અઠવાડિયામાં લગભગ $500 મિલિયન નો ઇનફ્લો થયો છે. આ ફોરેન કેપિટલનો પ્રવાહ બજારની ગતિ જાળવી રાખવા માટે મહત્વપૂર્ણ છે. જોકે, રૂપિયાની લાંબા ગાળાની દિશા ભારતની ટ્રેડ બેલેન્સ, વ્યાજ દરો અને ગ્લોબલ મેક્રોઇકોનોમિક ટ્રેન્ડ્સ (Global Macroeconomic Trends) પર નિર્ભર રહેશે