ભારતમાં GST રેશનલાઇઝેશનને એક વર્ષ પૂરું થયું છે, પરંતુ કોમોડિટી અને લોજિસ્ટિક્સના વધતા ખર્ચને કારણે સામાન્ય ગ્રાહકોને મળતો ફાયદો ઓછો થઈ ગયો છે. ઓટો સેક્ટરમાં તેજી છે, પરંતુ FMCG અને એપેરલ સેક્ટરમાં ભાવ વધારો ચિંતાનો વિષય બન્યો છે.
એક વર્ષ પહેલા જ્યારે GST માં મોટો સુધારો કરવામાં આવ્યો હતો, ત્યારે અર્થતંત્રમાં ખર્ચ ઘટશે અને માંગ વધશે તેવી અપેક્ષા હતી. પરંતુ આજે સ્થિતિ વધુ જટિલ છે. વૈશ્વિક ઊર્જા અને કોમોડિટીના ભાવમાં વધારો થતાં ટેક્સના લાભોનું સંકટ ઘેરાયું છે અને કંપનીઓ વધારાનો બોજ ગ્રાહકો પર નાખી રહી છે.
ઓટો સેક્ટરની મજબૂતી
આ પડકારો વચ્ચે ઓટો સેક્ટર હજુ પણ શાનદાર પ્રદર્શન કરી રહ્યું છે. ઓગસ્ટ 2026 ના છેલ્લા 11 મહિનામાં રિટેલ વેચાણ 29 મિલિયન યુનિટ સુધી પહોંચ્યું છે, જે ગયા વર્ષની સરખામણીમાં 20% નો વધારો દર્શાવે છે. પેસેન્જર વાહનોના રજિસ્ટ્રેશનમાં 22% અને ટ્રેક્ટરના વેચાણમાં 23% નો વધારો થયો છે. જોકે, કિંમતોમાં પણ હવે વધારો જોવા મળી રહ્યો છે. ઉદાહરણ તરીકે, Mahindra Scorpio-N Z2 ની કિંમત જે ટેક્સ કટ પછી ₹13.2 લાખ થઈ હતી, તે હવે ફરી વધીને ₹13.6 લાખ પર પહોંચી ગઈ છે.
FMCG અને એપેરલ સેક્ટરમાં દબાણ
FMCG કંપનીઓ માટે સંતુલન જાળવવું મુશ્કેલ બન્યું છે. જરૂરી ચીજવસ્તુઓ પર GST દર 18% થી ઘટાડીને 5% કરવામાં આવ્યો હતો, જેનાથી શરૂઆતમાં 10% નો ભાવ ઘટાડો થયો હતો. પરંતુ હવે કંપનીઓએ 6-7% જેટલો ભાવ વધારો કર્યો છે. Parle Products ના મતે, ગ્રાહકોને હવે માત્ર 2-3% નો જ ચોખ્ખો લાભ મળી રહ્યો છે. બીજી તરફ, ₹2,500 થી વધુ કિંમતના કપડાં પર GST 12% થી વધારીને 18% કરવામાં આવ્યો છે, જેનાથી સેક્ટરની વૃદ્ધિ મર્યાદિત થઈ છે.
હોસ્પિટાલિટી સેક્ટરની ચેલેન્જ
મિડ-માર્કેટ હોટલ્સ, જેમને ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટ વિના 5% ના GST સ્લેબમાં રાખવામાં આવી હતી, તેમના પ્રોફિટ માર્જિન પર મોટું દબાણ જોવા મળી રહ્યું છે. હવે રોકાણકારો માટે જોવાનું એ રહેશે કે તહેવારોની સિઝનમાં ગ્રાહકો આ મોંઘવારીને કેટલા અંશે સ્વીકારે છે.