અમેરિકા પર તેલના ભાવનો કહેર?
વૈશ્વિક સ્તરે વધી રહેલા ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ અને ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં થયેલા વધારાને કારણે અમેરિકામાં આર્થિક મંદી (Recession) આવવાની ચિંતાઓ વધી રહી છે. ભૂતકાળમાં, મોટા વૈશ્વિક તેલના આંચકાઓ હંમેશા અમેરિકી અર્થતંત્રમાં મંદી લાવવામાં સફળ રહ્યા છે. આ ઘટનાઓએ ક્રૂડના ભાવમાં તીવ્ર વધારો કર્યો, જેના કારણે ઘરેલું સંસાધનો ખાલી થઈ ગયા અને ગંભીર મંદી આવી.
અમેરિકાની ઉર્જા સુરક્ષા ઢાલ
જોકે, આ વખતે અમેરિકાનું અર્થતંત્ર અલગ સાબિત થઈ શકે છે. દેશ હવે ઉર્જા ક્ષેત્રે વધુ આત્મનિર્ભર બન્યો છે અને તે ઉર્જા નિકાસકાર (Net Energy Exporter) દેશ બની ગયો છે. આ પરિવર્તનનો અર્થ એ છે કે ઉચ્ચ તેલના ભાવને સ્થાનિક સ્તરે શોષી શકાય છે, જેનાથી ઉર્જા પરનો વધારાનો ખર્ચ દેશના અર્થતંત્રમાં જ પાછો ફરે છે. આ ઉપરાંત, નોંધપાત્ર ટેક્સ રિફંડ (Tax Refunds) અમેરિકન પરિવારોની આર્થિક સ્થિતિને મજબૂત બનાવી રહ્યા છે, જે વપરાશને ટેકો આપી શકે છે અને તાત્કાલિક મંદીને ઓછી કરી શકે છે.
ભારતની આર્થિક સ્થિતિસ્થાપકતા
SBI Research મુજબ, ભારત વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાનો સામનો કરવા માટે સારી સ્થિતિમાં છે. નાણાકીય વર્ષ 25-26 માં ભારતે 7.6 ટકા નો ઉલ્લેખનીય GDP ગ્રોથ હાંસલ કર્યો છે અને વૈશ્વિક પડકારો છતાં નાણાકીય વર્ષ 26-27 માટે 6.5-6.8 ટકા ની આસપાસ વૃદ્ધિની આગાહી કરી છે. આ મજબૂતી મજબૂત સ્થાનિક માંગ, સ્થિર બેન્કિંગ ક્ષેત્ર અને સુદ્રઢ નાણાકીય સ્થિતિ દ્વારા સમર્થિત છે.
ભારત માટે સંભવિત પરોક્ષ દબાણો
જ્યારે સીધી અસરો મર્યાદિત હોઈ શકે છે, ત્યારે પરોક્ષ અસરો હજુ પણ ચિંતાનો વિષય છે. ક્રૂડ ઓઈલના ઊંચા ભાવ ફુગાવા (Inflation) ને વેગ આપી શકે છે અને વૈશ્વિક વેપારને ખોરવી શકે છે, જે ભારતના વિકાસની ગતિને અવરોધી શકે છે. નીતિ ઘડનારાઓએ બાહ્ય દબાણને ઘટાડવા માટે પેમેન્ટ બેલેન્સ (Balance of Payments) નું સંચાલન કરવું પડશે અને રૂપિયાને સ્થિર રાખવો પડશે.
