વૈશ્વિક સ્તરે વધી રહેલા તણાવ અને ઊર્જાના વધતા ભાવ જેવા પરિબળોને ધ્યાનમાં રાખીને, OECD એ ભારત માટે નાણાકીય વર્ષ 2027 (FY27) માટેના તેના આર્થિક ગ્રોથ (Growth) અનુમાનમાં ઘટાડો કર્યો છે. અગાઉ 6.2% રહેવાનો અંદાજ હતો, જેને હવે ઘટાડીને 6.1% કરવામાં આવ્યો છે. આ સાથે, FY27 માટે મોંઘવારી (Inflation)નો અંદાજ પણ 2.0% થી વધારીને 5.1% પર પહોંચાડવામાં આવ્યો છે.
વૃદ્ધિમાં ઘટાડો અને મોંઘવારીમાં વધારો
OECD ના લેટેસ્ટ અનુમાન મુજબ, ભારતની અર્થવ્યવસ્થા વૈશ્વિક પડકારોનો સામનો કરી રહી છે. FY27 માટે GDP ગ્રોથ ફોરકાસ્ટ 6.2% થી ઘટાડીને 6.1% કરવામાં આવ્યો છે, જે વૃદ્ધિમાં થોડા ઘટાડાનો સંકેત આપે છે. બીજી તરફ, FY27 માટે મોંઘવારીનો અંદાજ નોંધપાત્ર રીતે વધારીને 5.1% કરવામાં આવ્યો છે. આ વધારો ભૂતકાળમાં ખાદ્યપદાર્થો અને ઊર્જાના ભાવમાં થયેલા ઘટાડાની અસર ઓછી થવાને કારણે, તેમજ તાજેતરમાં વૈશ્વિક ઊર્જાના ભાવમાં થયેલા વધારાને કારણે છે. OECD નોંધે છે કે ભારત વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસતી મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓમાંની એક રહેવાની અપેક્ષા છે, પરંતુ બાહ્ય દબાણ અને ધીમી સ્થાનિક ગતિવિધિઓ આર્થિક પ્રવૃત્તિને અસર કરી શકે છે. રસપ્રદ વાત એ છે કે, S&P Global જેવી અન્ય સંસ્થાઓએ ભારતનો FY27 GDP ફોરકાસ્ટ 7.1% સુધી વધાર્યો છે, જે મજબૂત સ્થાનિક માંગ અને ટેક સેક્ટરની વૃદ્ધિ દર્શાવે છે. આ ભિન્ન અનુમાનો વૈશ્વિક અસરો વચ્ચે ભારતના આર્થિક ભવિષ્યની આગાહી કેટલી જટિલ છે તે દર્શાવે છે.
વૈશ્વિક દબાણ અને ભારતના મજબૂત પાસાં
વૈશ્વિક સ્તરે ભારતનું આર્થિક પ્રદર્શન મજબૂત રહેવાની ધારણા છે, જ્યાં તેને સૌથી ઝડપથી વિકસતી અર્થવ્યવસ્થાઓમાં સ્થાન મળ્યું છે. FY27 માટે અનુમાનો 6.1% થી 7.1% સુધીના છે. આ આર્થિક શક્તિને મજબૂત સ્થાનિક માંગ, સરકારી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ખર્ચ અને ખાનગી રોકાણમાં અપેક્ષિત સુધારા દ્વારા સમર્થન મળે છે. આ હકારાત્મક સ્થાનિક પરિબળો હોવા છતાં, આઉટલુક બાહ્ય પરિસ્થિતિઓથી પ્રભાવિત છે.
મુખ્ય જોખમો: ઊર્જા ખર્ચ અને બજારની ધારણા
વર્તમાન વૈશ્વિક વાતાવરણ નોંધપાત્ર જોખમો રજૂ કરે છે. ખાસ કરીને મધ્ય પૂર્વમાં ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવને ઉપર ધકેલી રહ્યો છે. 2026 માં બ્રેન્ટ ક્રૂડ ફ્યુચર્સ સરેરાશ $80 પ્રતિ બેરલ રહેવાની ધારણા છે, જે 2026 ની શરૂઆતમાં $105-$115 સુધી વધી શકે છે. ભારત, જે તેની 80% થી વધુ તેલની આયાત કરે છે, તેના માટે આ મોટી ચિંતાનો વિષય છે. તેલના ભાવમાં દરેક $1 નો વધારો વાર્ષિક $2 બિલિયન નો વધારાનો ખર્ચ કરી શકે છે, અને 10% નો વધારો મોંઘવારીમાં 0.3% નો વધારો કરી શકે છે. આ નબળાઈ વધુ વધી જાય છે કારણ કે ભારતના મોટાભાગના તેલની આયાત હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થાય છે. સરકાર જણાવે છે કે ભારત પાસે પૂરતો ઇંધણ ભંડાર (આશરે 60 દિવસ) અને સુરક્ષિત સપ્લાય લાઇન્સ છે, તેમ છતાં કેટલાક ક્ષેત્રોમાં વિક્ષેપો પહેલેથી જ અનુભવાઈ રહ્યા છે, જે LPG જેવા પુરવઠાને અસર કરી રહ્યા છે. સરકાર માર્ચ 2031 સુધી રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) ના રિટેલ ફુગાવા લક્ષ્યાંકને 4% પર જાળવી રાખીને, 2-6% ની સહનશીલતા બેન્ડ સાથે, ભાવ સ્થિરતા પ્રત્યે તેની પ્રતિબદ્ધતાની પુનઃપુષ્ટિ કરી છે. આ લક્ષ્યાંકને વધતા વૈશ્વિક ઊર્જા ખર્ચ વચ્ચે પૂર્ણ કરવું મુશ્કેલ બનશે. ICICI બેંક FY27 માં ભારતનો રિટેલ ફુગાવો 4.5% સુધી પહોંચવાનો અંદાજ લગાવે છે, જે ઊર્જા ખર્ચ અને CPI બાસ્કેટની રચનામાં ફેરફારને કારણે છે, જે તેને તેલના ભાવમાં થતી વધઘટ પ્રત્યે વધુ સંવેદનશીલ બનાવે છે. આ અગાઉના OECD અનુમાનોથી અલગ છે જેમાં FY27 સુધીમાં ફુગાવો 4% સુધી ઘટવાનો અંદાજ હતો. RBI એ FY27 માટે તેના પોતાના ફુગાવાના અનુમાનને પણ વધાર્યું છે, Q1 માટે 4.0% અને Q2 માટે 4.2% ની આગાહી કરી છે.
આગળ શું?
આગળ જોતાં, FY27 માટે ભારતના GDP ગ્રોથ ફોરકાસ્ટ અલગ-અલગ હોવા છતાં, મોટાભાગની સંસ્થાઓ તેને અગ્રણી વૈશ્વિક વિકાસશીલ અર્થવ્યવસ્થા તરીકે સ્વીકારે છે. અનુમાનો 6.1% થી 7.1% ની વચ્ચે છે, જે સ્થાનિક આર્થિક શક્તિઓ દ્વારા સમર્થિત છે. જોકે, સતત ઊંચા ઊર્જા ભાવ અને ભૌગોલિક-રાજકીય અનિશ્ચિતતાઓ મુખ્ય પરિબળો રહે છે. RBI નું તેના ફુગાવાના લક્ષ્યાંક પ્રત્યેનું સમર્પણ, તેમજ તેની સાવચેતીભરી નાણાકીય નીતિનો અભિગમ, નજીકથી નિરીક્ષણ કરવામાં આવશે. આ બાહ્ય પડકારોને દૂર કરવા અને ભારતની લાંબા ગાળાની વૃદ્ધિ ગતિ જાળવી રાખવા માટે સતત માળખાકીય સુધારાઓ નિર્ણાયક રહેશે.