નેપાળમાં ઓગસ્ટ 2026 માં આવેલા ભોતેકોશી પૂર (Bhotekoshi floods) ના નામે ફ્રોડ કરનારાઓ સક્રિય થયા છે. મદદના નામે સોશિયલ મીડિયા પર ફેક UPI QR કોડ વાયરલ થઈ રહ્યા છે, જેથી સરકાર દ્વારા લોકોને સત્તાવાર ચેનલ સિવાય ક્યાંય દાન ન આપવાની ચેતવણી આપવામાં આવી છે.
ઓગસ્ટ 26, 2026 ના રોજ નેપાળમાં આવેલા વિનાશક ભોતેકોશી પૂર બાદ હવે સાયબર ગુનેગારો પણ સક્રિય થઈ ગયા છે. મદદ કરવા માંગતા લોકોની લાગણીનો ગેરલાભ ઉઠાવીને Instagram, Facebook અને TikTok જેવા પ્લેટફોર્મ પર ખોટા ફંડરેઝિંગ પેજ બનાવવામાં આવી રહ્યા છે. આ ફ્રોડ કરનારાઓ AI દ્વારા બનાવેલા ફોટા અને વીડિયોનો ઉપયોગ કરીને લોકોને છેતરી રહ્યા છે.
છેતરપિંડીની નવી રીત (Fraudulent Tactics)
તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે આ ફેક એકાઉન્ટ્સ કોઈપણ રજિસ્ટર્ડ સંસ્થા સાથે જોડાયેલા નથી. તેના બદલે, તેઓ સીધા વ્યક્તિગત UPI QR કોડનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. રામેછાપના રહેવાસી ભગવાન કાર્કી નામના વ્યક્તિએ તો AI નો ઉપયોગ કરીને નકલી ડોનેશન રિસીપ્ટ બનાવીને દાનની રકમ પોતાના એકાઉન્ટમાં ટ્રાન્સફર કરાવતા ઝડપાયો છે.
સરકારની સખત સૂચના (Regulatory Intervention)
નેપાળ સરકારના પ્રધાનમંત્રી કાર્યાલય અને Nepal Rastra Bank એ સંયુક્ત એડવાઈઝરી બહાર પાડી છે. આદેશમાં સ્પષ્ટ કહેવામાં આવ્યું છે કે કોઈપણ રાહત સામગ્રી કે રકમ ફક્ત માન્ય સરકારી ડિઝાસ્ટર રિલીફ ફંડમાં જ જમા કરાવવી. કોઈપણ વ્યક્તિગત બેંક એકાઉન્ટ કે અનવેરિફાઈડ QR કોડ પર નાણાં મોકલવા નહીં.
સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર કડકાઈ
સરકાર હવે Meta અને TikTok જેવી મોટી કંપનીઓ સાથે મળીને આવી ભ્રામક પોસ્ટને દૂર કરી રહી છે. સામાન્ય નાગરિકોને અપીલ છે કે હંમેશા સત્તાવાર સરકારી વેબસાઈટ પરથી જ માહિતી મેળવો અને અજાણ્યા પેમેન્ટ એપ લિંક્સ પર વિશ્વાસ ન કરો.