ઇક્વિટીમાં ઘટાડો કેમ?
Morgan Stanley ના સ્ટ્રેટેજીસ્ટ્સે વૈશ્વિક ઇક્વિટી (Global Equities) માં રોકાણની ફાળવણી 'Overweight' માંથી ઘટાડીને 'Equal Weight' કરી દીધી છે. આ નિર્ણય મધ્ય પૂર્વમાં વધી રહેલા તણાવ અને તેના વૈશ્વિક એનર્જી માર્કેટ પરના અનિશ્ચિત પ્રભાવને કારણે લેવાયો છે. હાલમાં, બ્રેન્ટ ક્રૂડ (Brent crude) ફ્યુચર્સ $115 પ્રતિ બેરલને વટાવી ગયું છે, જે છેલ્લા ઘણા વર્ષોમાં સૌથી મોટો માસિક વધારો છે. ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં આ અચાનક ઉછાળો વૈશ્વિક સ્તરે કંપનીઓના નફા (Profitability) અને રોકાણકારોની ભાવના (Investor Sentiment) પર મોટી અસર કરી રહ્યો છે. Morgan Stanley એ ચેતવણી આપી છે કે જો ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ $150-$180 પ્રતિ બેરલ સુધી સ્થિર રહે છે, તો વૈશ્વિક ઇક્વિટી વેલ્યુએશનમાં લગભગ 25% નો ઘટાડો જોવા મળી શકે છે. JPMorgan Chase જેવી અન્ય બેંકોએ પણ ક્રૂડ ઓઇલ $120 પ્રતિ બેરલ સુધી પહોંચવાની આગાહી કરી છે.
US માર્કેટ્સ: સુરક્ષિત વિકલ્પ?
Morgan Stanley હવે US એસેટ્સને વધુ પસંદ કરી રહ્યું છે, કારણ કે તેના મતે અહીં અર્નિંગ ગ્રોથ (Earnings Growth) ની શક્યતાઓ વધુ સારી છે. આ એક મોટો ફેરફાર છે કારણ કે ભૂતકાળમાં US એસેટ્સને ટાળવામાં આવી રહી હતી. મધ્ય પૂર્વ સંઘર્ષની તાજેતરની વૃદ્ધિ બાદ ફંડ ફ્લો (Fund Flows) સ્પષ્ટપણે US ઇક્વિટી અને બોન્ડ્સ તરફ વળ્યા છે, જે US માર્કેટ્સમાં ડિફેન્સિવ પ્લે (Defensive Play) તરીકે પાછા ફરવાનો સંકેત આપે છે. US Treasury માર્કેટને ઓઇલ સપ્લાય શોક (Oil Supply Shock) દરમિયાન ડાઇવર્સિફિકેશન (Diversification) ના ફાયદાઓ માટે પસંદ કરવામાં આવી રહ્યું છે, કારણ કે યુરોપની સરખામણીમાં US ઓછી એનર્જી આયાત કરે છે. US 10-વર્ષના ટ્રેઝરી નોટ (US 10-year Treasury note) પરનું યીલ્ડ લગભગ 4.394% સુધી પહોંચી ગયું છે, જે આ 'ફ્લાઇટ ટુ સેફ્ટી' (Flight to Safety) ને પ્રતિબિંબિત કરે છે. આ એવા સમયે થઈ રહ્યું છે જ્યારે S&P 500 નો P/E રેશિયો 25.16 થી 28.58 ની વચ્ચે છે, જે સૂચવે છે કે લાંબા ગાળાની કમાણીના વલણોના આધારે બજારનું મૂલ્યાંકન ઊંચું છે.
જાપાન પર સપ્લાય ચેઇનનું જોખમ
જાપાનીઝ સ્ટોક્સ (Japanese Stocks) નોંધપાત્ર ડાઉનસાઇડ રિસ્ક (Downside Risks) નો સામનો કરી રહ્યા છે. Morgan Stanley સપ્લાય ચેઇન પર દબાણ અને સંભવિત વૈશ્વિક મંદી (Global Recession) ની અસરોની આગાહી કરી રહ્યું છે, ખાસ કરીને જો હોર્મુઝની ખાડી (Strait of Hormuz) જેવા નિર્ણાયક શિપિંગ માર્ગો લાંબા સમય સુધી અવરોધિત રહે. આ નબળાઈ જાપાનને અન્ય દેશોથી અલગ પાડે છે, જેના કારણે જાપાનીઝ ઇક્વિટીમાંથી મૂડી ખસેડવાનો કેસ મજબૂત બને છે.
મંદી અને મોંઘવારીના વધતા ભય
વર્તમાન ભૂ-રાજકીય (Geopolitical) વાતાવરણ જટિલ જોખમો ઊભા કરી રહ્યું છે. જો ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ $100-$120 પ્રતિ બેરલ કે તેથી વધુ સમય સુધી જળવાઈ રહે, તો તે ગ્રાહક ખર્ચમાં તીવ્ર ઘટાડો કરી શકે છે અને 'Fed paralysis' જેવી સ્થિતિ સર્જી શકે છે, જ્યાં મોંઘવારી વધે પરંતુ વૃદ્ધિ ઘટે, જેનાથી સેન્ટ્રલ બેંકો માટે નીતિગત નિર્ણયો લેવા મુશ્કેલ બને. વિશ્લેષકો યુ.એસ.માં મંદીની 30% થી 40% સંભાવના વ્યક્ત કરી રહ્યા છે, જ્યારે Moody'sના મોડેલ મુજબ જો ઓઇલના ભાવ વધતા રહેશે તો આ સંભાવના લગભગ 50% સુધી પહોંચી શકે છે. બજાર અત્યંત અસ્થિર (Volatile) છે, જેમાં VIX ઇન્ડેક્સ તાજેતરમાં 30 ને વટાવી ગયો છે, જે સંકટની સ્થિતિ સૂચવે છે. ઐતિહાસિક રીતે, 1990 ના ગલ્ફ વોર દરમિયાન ઓઇલના ભાવમાં થયેલા સ્પાઇક દરમિયાન S&P 500 માં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. જોકે, વર્તમાન પરિસ્થિતિ યુ.એસ. ટેક શેર્સમાં પહેલેથી જ ઊંચા વેલ્યુએશન અને રોકાણકારો દ્વારા ગ્રોથ અને લિક્વિડિટી પર પુનર્વિચાર કરવાને કારણે વધુ વણસી શકે છે. JPMorgan એ આ વધતી ચિંતાઓને કારણે S&P 500 માટે તેના વર્ષના અંતના લક્ષ્યાંકને 7,500 થી ઘટાડીને 7,200 કરી દીધો છે. એનર્જી શોક અને સપ્લાય ચેઇન સમસ્યાઓથી સતત મોંઘવારીનો ભય મુખ્ય ચિંતાનો વિષય છે, જે વ્યાજ દરમાં અપેક્ષિત ઘટાડાને વિલંબિત કરી શકે છે.
ભવિષ્યનો દૃષ્ટિકોણ
આગળ જોતાં, ભૂ-રાજકીય પરિબળો બજારો પર પોતાનો પ્રભાવ જાળવી રાખશે. Goldman Sachs ના વિશ્લેષકો 2026 માટે મધ્યમ વૈશ્વિક આર્થિક વૃદ્ધિની આગાહી કરે છે, પરંતુ તાત્કાલિક ધ્યાન એ વાત પર છે કે મધ્ય પૂર્વ સંઘર્ષ કેટલો લાંબો સમય અને કેટલી હદે ઓઇલ સપ્લાયને અસર કરશે. JPMorgan ની આગાહીઓમાં ભિન્નતા છે, કેટલાક $60/bbl (2026 માટે) ની આગાહી કરે છે જ્યારે અન્ય ભૂ-રાજકીય કારણોસર $120 સુધીના સ્પાઇક્સની શક્યતા જુએ છે. બજારો ઓઇલની ઘટતી માંગ અને ભાવ વધારાને મર્યાદિત કરવા માટે OPEC+ ની સંભવિત કાર્યવાહી પર નજર રાખી રહ્યા છે, તેમજ ઊંચા ખર્ચ વચ્ચે યુ.એસ. કંપનીઓ કેટલી સારી રીતે કમાણી જાળવી શકે છે તેના પર પણ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે.