ભારતના ક્રેડિટ રેટિંગ પર Moody's નો નિર્ણય:
Moody's Ratings એ ભારત માટે પોતાનું 'Baa3' ક્રેડિટ રેટિંગ અને 'સ્ટેબલ' (stable) આઉટલૂક જાળવી રાખ્યું છે. એજન્સીના મતે, રોગચાળા પછી દેશની ફિસ્કલ હેલ્થ (fiscal health) માં સુધારો થયો છે અને આર્થિક વિકાસ પણ મજબૂત રહ્યો છે.
વિકાસના મુખ્ય ચાલકબળો:
ડિજિટલાઇઝેશન (digitalization), ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર (infrastructure) પર થતો ખર્ચ અને નાણાકીય સુધારાઓ ભારતના આર્થિક પુનરુત્થાનમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે. આ પરિબળોએ વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા વચ્ચે પણ દેશના પરફોર્મન્સને મજબૂત બનાવ્યું છે.
વૈશ્વિક જોખમોની અસર:
જોકે, રિપોર્ટમાં કેટલાક સંભવિત જોખમો પણ દર્શાવાયા છે. વધતું ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ (geopolitical tensions) ગ્રોથને ધીમો પાડી શકે છે અને ઇન્ફ્લેશન (inflation) વધારી શકે છે. Moody's નો અંદાજ છે કે બાહ્ય દબાણોને કારણે નાણાકીય વર્ષ 2027 સુધીમાં ભારતનો GDP ગ્રોથ ઘટીને લગભગ 6% થઈ શકે છે, જે FY2026 ના અંદાજિત 7.3% થી ઓછો છે.
ઇન્ફ્લેશન અને સપ્લાય ચેઇન ચિંતાઓ:
આગામી સમયમાં ઇન્ફ્લેશન વધીને 4.8% સુધી પહોંચવાની શક્યતા છે, જે હાલના 2.4% ના અંદાજ કરતાં વધુ છે. ખાતર (fertilizers) અને LPG જેવી ચીજો માટે સપ્લાય ચેઇન (supply chain) માં સમસ્યાઓ ઇંધણ અને પરિવહન ખર્ચ વધારી શકે છે, જે સીધી રીતે ખાદ્ય ચીજોના ભાવોને અસર કરશે.
બાહ્ય દબાણ અને રેમિટન્સ:
મધ્ય પૂર્વ (Middle East) માં અસ્થિરતા, જે રેમિટન્સ (remittances) નો મોટો સ્ત્રોત છે (ભારતના કુલ રેમિટન્સના લગભગ 40%), તે ભારતની બાહ્ય સ્થિતિ પર દબાણ લાવી શકે છે. ત્યાં નોકરીઓ કે આર્થિક વિક્ષેપો રેમિટન્સના પ્રવાહને ઘટાડી શકે છે અને ઘરેલું માંગને અસર કરી શકે છે.
ઉચ્ચ દેવું અને ફિસ્કલ લક્ષ્યાંકો:
ભારત સરકારનું દેવું હજુ પણ ઊંચું છે, જે લાંબા ગાળે GDP ના 80% થી ઉપર રહેવાની ધારણા છે. કેન્દ્ર સરકારનું FY2027 માટે 4.3% નું ડિફિસિટ (deficit) લક્ષ્યાંક દેવું ઘટાડવાના ધીમા માર્ગ સૂચવે છે.
આઉટલૂક: સુધારાની સંભાવના કે ઘટાડાનું જોખમ?
સ્ટેબલ આઉટલૂકનો અર્થ એ છે કે દેવું અને ફિસ્કલ સ્ટ્રેન્થ (fiscal strength) માં સુધારા ભવિષ્યમાં રેટિંગ અપગ્રેડ તરફ દોરી શકે છે. જોકે, નબળો ગ્રોથ કે ફિસ્કલ પાછળ રહી જવાથી રેટિંગમાં ઘટાડો પણ થઈ શકે છે. Moody's FY2028 માં આર્થિક રિકવરી 6.2% સુધી પહોંચવાનો અંદાજ લગાવે છે.