Ministry of Road Transport (MoRTH) દ્વારા સશસ્ત્ર દળો માટે નવી ડિજિટલ સિસ્ટમ તૈયાર કરવામાં આવી રહી છે. FY2028 સુધીમાં દેશના **1,150** ટોલ પ્લાઝા પર લાગુ થનારી Multi-Lane Free Flow (MLFF) સિસ્ટમમાં સૈનિકોના વાહનોને ઓટોમેટિક એક્ઝેમ્પશન મળશે, જેથી ભૂલથી પણ ફાઈન ન થાય.
કેમ લેવાયો આ નિર્ણય?
ભારત હવે જૂની ટોલ સિસ્ટમ બદલીને નવી AI-આધારિત Multi-Lane Free Flow (MLFF) સિસ્ટમ તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. પરંતુ, આ ઓટોમેટિક સિસ્ટમમાં જે વાહનો ટોલમાંથી મુક્ત છે (જેમ કે સૈનિકોના વાહનો), તેમને ઓળખવામાં મુશ્કેલી પડી રહી હતી. આ ટેકનિકલ ખામીને કારણે ઘણા જવાનોને ભૂલથી ઓટોમેટેડ ઈ-ચલાન મોકલવામાં આવી રહ્યા હતા, જેને રોકવા માટે સરકારે આ મહત્વનો નિર્ણય લીધો છે.
સરકારના બે મોટા વિકલ્પો
આ સમસ્યાને ઉકેલવા માટે હાલમાં બે મોડલ પર ચર્ચા ચાલી રહી છે:
- સ્પેશિયલ FASTag: અલગ પ્રકારના FASTag તૈયાર કરવા જેમાંથી ટોલ ન કપાય.
- રિમબર્સમેન્ટ મોડલ: જે સૈનિકો સામાન્ય FASTag વાપરે છે, તેમનું ટોલનું પેમેન્ટ સંરક્ષણ મંત્રાલય (Ministry of Defence) દ્વારા હાઈવે ઓથોરિટીને ચૂકવવામાં આવે.
નિષ્ણાતોના મતે, આ આખા પ્રોજેક્ટનો વાર્ષિક ખર્ચ ₹300 કરોડ થી પણ વધી શકે છે. આગામી સમયમાં સરકાર આ બંનેમાંથી કયું મોડલ વધુ સસ્તું અને સુરક્ષિત છે તે નક્કી કરશે.
ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સેક્ટર પર અસર
FY2028 ના અંત સુધીમાં 1,150 ટોલ પ્લાઝાને આ ડિજિટલ ફ્રેમવર્ક હેઠળ લાવવાનું લક્ષ્ય છે. રોડ ઓપરેટર્સ માટે આ ફેરફાર ખૂબ જરૂરી છે, કારણ કે લાંબા ગાળાના કોન્ટ્રાક્ટમાં ચોક્કસ રેવન્યુ એકાઉન્ટિંગ જાળવવું ખૂબ મહત્વનું હોય છે. આ ડિજિટલ ફેરફારથી માત્ર વહીવટી વિવાદો જ નહીં ઘટે, પરંતુ હાઈવે પર મુસાફરી પણ વધુ સરળ બનશે. રોકાણકારો હવે એ જોશે કે બંને મંત્રાલયો વચ્ચે ખર્ચની વહેંચણી કેવી રીતે થાય છે, જે આ પ્રોજેક્ટની સફળતા માટે ચાવીરૂપ સાબિત થશે.