કર્ણાટક સરકારે રાજ્યમાં વરસાદની અછતને પહોંચી વળવા માટે **60 દિવસના** એક મહત્વકાંક્ષી ક્લાઉડ સીડિંગ પ્રોજેક્ટની શરૂઆત કરી છે. આ કામગીરી પાછળ સરકાર **₹28.52 કરોડનો** ખર્ચ કરશે, પરંતુ ટેન્ડર પ્રક્રિયામાં છૂટછાટ અને પ્રોજેક્ટની સફળતાના ભૂતકાળના આંકડાઓને કારણે સવાલો ઉઠી રહ્યા છે.
કાર્યપદ્ધતિ અને મોનિટરિંગ
આ પ્રોજેક્ટનું સંચાલન Karnataka Neeravari Nigam Limited (KNNL) અને Karnataka State Natural Disaster Monitoring Centre (KSNDMC) દ્વારા સંયુક્ત રીતે કરવામાં આવી રહ્યું છે. આ વખતે મિશનમાં ખાસ પરિવર્તન કરવામાં આવ્યું છે; ફિક્સ એરિયાને બદલે રિયલ-ટાઇમ એટમોસ્ફેરિક ડેટાના આધારે દર બે કલાકે વિમાનોને તૈનાત કરવામાં આવશે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયા પર નજર રાખવા માટે બે ખાસ કમિટીની રચના પણ કરવામાં આવી છે.
વિવાદ અને ટેન્ડર પ્રક્રિયા
આ પ્રોજેક્ટનું કોન્ટ્રાક્ટ 'Kyathi Climate Modification Consultants LLP' ને આપવામાં આવ્યું છે. સૌથી વધુ ચર્ચાનો વિષય એ છે કે આ પ્રોજેક્ટ માટે Karnataka Transparency in Public Procurements (KTPP) Act હેઠળ છૂટછાટ આપવામાં આવી છે. સામાન્ય રીતે આટલા મોટા પ્રોજેક્ટ માટે ખુલ્લી ટેન્ડર પ્રક્રિયા ફરજિયાત હોય છે, પરંતુ તેને બાયપાસ કરીને સીધો કોન્ટ્રાક્ટ આપવામાં આવતા પારદર્શિતા સામે સવાલો ઉભા થયા છે.
સફળતા સામેના પડકારો
ભૂતકાળમાં ક્લાઉડ સીડિંગના પરિણામો બહુ પ્રોત્સાહક રહ્યા નથી, જેની સફળતાનો દર માત્ર 35% જેટલો જ રહ્યો છે. હવામાનશાસ્ત્રીઓ પણ ચેતવણી આપી રહ્યા છે કે વાતાવરણમાં ભેજનું પ્રમાણ પૂરતું ન હોવાને કારણે આ રોકાણનું પરિણામ અનિશ્ચિત રહી શકે છે. કૃષિ ઉત્પાદન અને જળાશયોના જળસ્તરમાં વધારો કરવા માટે આ પ્રોજેક્ટ એક 'ઈમરજન્સી બફર' તરીકે કામ કરશે કે નહીં, તે આગામી દિવસોમાં હવામાનની સ્થિતિ પર નિર્ભર રહેશે.