જાપાનમાં જુલાઈ મહિનામાં કોર ઇન્ફ્લેશન (Core Inflation) વધીને **1.8%** પર પહોંચી ગયું છે. આ મોંઘવારીનો ઉછાળો આયાતી ખર્ચ અને નબળા યેન (Yen) ને કારણે આવ્યો છે. આ આંકડા બાદ, બેંક ઓફ જાપાન (BOJ) 17-18 સપ્ટેમ્બર, 2026ના રોજ યોજાનારી મીટિંગમાં વ્યાજદર **1%** થી વધારીને **1.25%** કરી શકે તેવી અપેક્ષા વધી ગઈ છે. આ ડેટા જાહેર થયા બાદ જાપાની બજારોમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો.
મોંઘવારીમાં તેજી યથાવત
જાપાનમાં તાજા ફળોના ભાવ સિવાયના કોર ઇન્ફ્લેશન દરમાં જુલાઈ 2026માં 1.8% નો વધારો નોંધાયો છે, જે જૂન 2026માં 1.6% હતો. જોકે આ આંકડો બેંક ઓફ જાપાનના 2% ના લક્ષ્યાંક કરતાં થોડો ઓછો છે, પરંતુ તે સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે મોંઘવારીનું દબાણ વધી રહ્યું છે. આ વૃદ્ધિનું મુખ્ય કારણ આયાતી ખર્ચમાં થયેલો વધારો અને યેનની નબળાઈ છે, જેના કારણે જાપાની કંપનીઓ અને ગ્રાહકો માટે વિદેશી વસ્તુઓ વધુ મોંઘી બની છે.
અર્થતંત્રમાં ભાવ વધારાનો વ્યાપ
ફક્ત કોર ઇન્ફ્લેશન જ નહીં, પરંતુ તાજા ફળો અને ઊર્જાના ભાવ સિવાયના ઇન્ફ્લેશનમાં પણ વધારો જોવા મળ્યો છે. જુલાઈમાં આ દર 1.9% રહ્યો, જે જૂનમાં 1.7% હતો. આ સૂચવે છે કે ભાવ વધારો હવે સમગ્ર અર્થતંત્રમાં ફેલાઈ રહ્યો છે. કંપનીઓ પણ વધતા ખર્ચ, જેમાં મજબૂત લેબર માર્કેટને કારણે પગાર વધારો સામેલ છે, તેને સીધા જ સેવાઓના ભાવમાં વધારીને ગ્રાહકો પર નાખી રહી છે.
બેંક ઓફ જાપાનની નીતિ પર અસર
આ આંકડા બેંક ઓફ જાપાન (BOJ) માટે તેની આગામી 17-18 સપ્ટેમ્બર, 2026ની પોલિસી મીટિંગમાં મુખ્ય ચર્ચાનો વિષય બનશે. જૂનમાં વ્યાજદર 1% સુધી વધાર્યા બાદ, સેન્ટ્રલ બેંક સાવચેતીભર્યું વલણ અપનાવી રહી હતી. જોકે, વધતા ઇન્ફ્લેશન ડેટાને જોતાં, બજારમાં એવી અપેક્ષા મજબૂત થઈ રહી છે કે BOJ વ્યાજદરમાં ફરીથી વધારો કરી શકે છે, સંભવતઃ 1.25% સુધી. કેટલાક નિષ્ણાતો તો એમ પણ માની રહ્યા છે કે BOJ ભૂતકાળ કરતાં વધુ ઝડપથી વ્યાજદર વધારી શકે છે.
બજારની પ્રતિક્રિયા અને આર્થિક જોખમો
આર્થિક ડેટા જાહેર થયા બાદ 21 ઓગસ્ટ, 2026ના રોજ જાપાની શેરબજારોમાં નકારાત્મક પ્રતિક્રિયા જોવા મળી. નિક્કી 225 (Nikkei 225) ઇન્ડેક્સ 0.79% ઘટીને 65,695 પર બંધ થયો. રોકાણકારો ઊંચા વ્યાજદરોની સંભાવના અને આર્થિક મંદીના જોખમ વચ્ચે સંતુલન સાધવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. આ ઉપરાંત, મધ્ય પૂર્વની ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિ પણ એક મોટું અનિયંત્રિત પરિબળ છે. ત્યાંની અસ્થિરતા વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઇલના ભાવને અસર કરી શકે છે, જે જાપાન જેવા ઊર્જા આયાત પર નિર્ભર દેશ માટે ખર્ચમાં વધુ વધારો કરી શકે છે.
રોકાણકારો માટે મુખ્ય ચિંતાનો વિષય સપ્ટેમ્બર મહિનામાં બેંક ઓફ જાપાનનો નિર્ણય રહેશે. સેન્ટ્રલ બેંકને મોંઘવારીને નિયંત્રિત કરવાની જરૂરિયાત અને જો વધુ પડતો વ્યાજદર વધારવામાં આવે તો આર્થિક વૃદ્ધિને અવરોધવાના જોખમ વચ્ચે સંતુલન જાળવવું પડશે.