ભારતનું BRICS+ બ્લોક સાથેનું ટ્રેડ ડેફિસિટ FY26 માં **$226.1 બિલિયન** પર પહોંચ્યું છે, જે ભારતના કુલ વેપાર ખાધના **68%** જેટલું છે. રો-મટીરીયલની આયાત પરની વધુ પડતી નિર્ભરતાને કારણે આ આંકડો ચિંતાજનક બની રહ્યો છે.
વધતી વેપાર ખાધ અને અર્થતંત્ર પર અસર
ભારત અને BRICS+ દેશો વચ્ચેના વેપાર સંબંધો હવે જટિલ વળાંક પર છે. નાણાકીય વર્ષ 2026 માં ટ્રેડ ડેફિસિટ વધીને $226.1 બિલિયન થઈ ગઈ છે. આ આંકડો ભારતની કુલ વેપાર ખાધના 68% છે, જે પોલિસી મેકર્સ માટે ચિંતાનો વિષય છે. જોકે આ બ્લોક ભારત માટે એનર્જી અને કાચા માલનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે, પરંતુ ભારતીય સામાન માટે તે સંતુલિત માર્કેટ બની શક્યું નથી.
ચીન અને રશિયા સાથેના વેપારની સ્થિતિ
બ્લોકમાં સૌથી મોટું દબાણ ચીન સાથેના વેપારથી છે. છેલ્લા 5 વર્ષમાં ચીનથી થતી આયાતમાં 131.8% નો તોતિંગ વધારો થયો છે, જ્યારે ચીનમાં ભારતીય નિકાસમાં 8.1% નો ઘટાડો નોંધાયો છે. ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, મશીનરી અને કેમિકલ્સની આયાત વધવાથી ભારતની નિર્ભરતા વધી છે. તેવી જ રીતે રશિયા સાથે પણ એનર્જી જરૂરિયાતોને લીધે વેપાર ખાધમાં વધારો જોવા મળ્યો છે.
શું UAE સાથે વેપાર સંતુલિત છે?
BRICS+ માં તમામ સંબંધો નકારાત્મક નથી. યુનાઇટેડ આરબ અમીરાત (UAE) ભારત માટે એક સંતુલિત ભાગીદાર સાબિત થયું છે. તે બ્લોકમાં ભારતનું સૌથી મોટું એક્સપોર્ટ માર્કેટ છે, જ્યાં વેપાર $37.4 બિલિયન સુધી પહોંચ્યો છે.
આગળ શું?
રોકાણકારો માટે આ આંકડા ફોરેન એક્સચેન્જ મેનેજમેન્ટની દ્રષ્ટિએ મહત્વના છે. ભારત હવે પોતાના વેપારને વિવિધ દેશોમાં ડાયવર્સિફાય કરવા પર ધ્યાન આપી રહ્યું છે જેથી મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં લાંબા ગાળાની સ્પર્ધાત્મકતા જળવાઈ રહે.
