ભારતે હવે GDP ગણતરી માટે ૨૦૨૨-૨૩ ના નવા બેઝ યરનો અમલ શરૂ કર્યો છે. આ બદલાવને સરકાર આંકડાકીય ચોકસાઈ માટે જરૂરી ગણાવી રહી છે, પરંતુ નિષ્ણાતો તેને ફિસ્કલ પ્લાનિંગ માટે જટિલ માની રહ્યા છે. 'ડબલ ડિફ્લેશન' પદ્ધતિ અને તેના લાંબા ગાળાના આર્થિક પ્રભાવોને સમજવા ખૂબ જ જરૂરી છે.
GDP ગણતરીમાં નવો વળાંક
Ministry of Statistics and Programme Implementation (MoSPI) એ તાજેતરમાં Q1 FY ૨૦૨૬-૨૭ ના ૭.૮% ના GDP ગ્રોથના આંકડાનો બચાવ કર્યો છે. ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬ થી ભારતે નેશનલ એકાઉન્ટ્સ માટે ૨૦૨૨-૨૩ ને નવા બેઝ યર તરીકે સ્વીકાર્યું છે. આ ફેરફાર પાછળનો મુખ્ય હેતુ GST ડેટા અને Producer Price Index જેવા આધુનિક સાધનોનો ઉપયોગ કરીને અર્થતંત્રનું સચોટ ચિત્ર રજૂ કરવાનો છે.
શું છે 'ડબલ ડિફ્લેશન' પદ્ધતિ?
આ નવી શ્રેણીમાં 'ડબલ ડિફ્લેશન' મેથડનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે. આમાં ફાઈનલ આઉટપુટની કિંમતમાંથી ઈનપુટ (કાચો માલ) ખર્ચ બાદ કરીને 'વેલ્યુ એડેડ' ગણવામાં આવે છે. જો કે, આ પદ્ધતિમાં ક્યારેક આશ્ચર્યજનક આંકડા જોવા મળે છે; જેમ કે, મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં -૧.૫% નો GVA ડિફ્લેટર જોવા મળ્યો છે, કારણ કે કાચા માલના ભાવ અંતિમ ઉત્પાદન કરતા ઝડપથી વધ્યા હતા.
રોકાણકારો અને નીતિ નિર્ધારકો માટે પડકારો
અર્થશાસ્ત્રીઓનું માનવું છે કે જૂના અને નવા ડેટાને સરખાવવા મુશ્કેલ બની શકે છે, જેનાથી ગ્રોથ ટ્રેન્ડ સમજવામાં મૂંઝવણ ઉભી થઈ શકે છે. વધુમાં, આ ફેરફારની અસર Finance Commission ની ટેક્સ શેરિંગ ફોર્મ્યુલા પર પણ પડી શકે છે. જો GSDP ના આંકડા બદલાય, તો રાજ્યોને મળતા ફંડના ફોર્મ્યુલામાં પણ ફેરફાર થઈ શકે છે, જે રાજ્ય સરકારો માટે બજેટરી જોખમ ઊભું કરી શકે છે.
સરકારનું કહેવું છે કે આ માત્ર આંકડાકીય ઉત્ક્રાંતિ છે, પરંતુ રોકાણકારોએ હવે માત્ર હેડલાઇન ગ્રોથ નંબરને બદલે આ ટેકનિકલ જટિલતાઓને ધ્યાનમાં રાખીને જ રોકાણના નિર્ણયો લેવા જોઈએ.