RBI ના ડેપ્યુટી ગવર્નર પૂનમ ગુપ્તાના મતે, જો વૈશ્વિક અસ્થિરતા શાંત થાય તો ભારતનો ગ્રોથ રેટ **8%** સુધી પહોંચવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. દેશ હાલમાં **7%** થી વધુનો વિકાસ દર જાળવી રાખવામાં સફળ રહ્યો છે.
વૈશ્વિક સંકટો સામે ભારતની મજબૂતી
RBI ના ડેપ્યુટી ગવર્નર પૂનમ ગુપ્તાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારતની વાસ્તવિક GDP ગ્રોથ ક્ષમતા હાલના લેવલ કરતા 8% ની નજીક છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ગ્લોબલ લેવલ પર આવેલા આંચકાઓને કારણે ગ્રોથ પર થોડી અસર જરૂર પડી છે, પરંતુ ભારતીય અર્થતંત્રએ 7% થી ઉપરનો ગ્રોથ જાળવી રાખીને વિશ્વભરમાં પોતાની ક્ષમતા સાબિત કરી છે.
આર્થિક મોડલમાં મોટો બદલાવ
ભારતે હવે એક વૈવિધ્યસભર (Diversified) આર્થિક મોડલ અપનાવ્યું છે. ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં અસ્થિરતા કે વરસાદની અનિશ્ચિતતા જેવા જૂના જોખમો સામે દેશે પોતાની સુરક્ષા વધારી છે. આ સંરચનાત્મક ફેરફારોને લીધે હવે ઘરેલું માંગ (Domestic Demand) ગ્રોથનું મુખ્ય એન્જિન બની ગયું છે. કેન્દ્રીય બેંકનું માનવું છે કે જો વૈશ્વિક વાતાવરણ સ્થિર થાય, તો ભારત પોતાના વર્તમાન ગ્રોથ રેટમાં વધુ 0.5% થી 1% નો વધારો કરી શકે છે.
ફિસ્કલ હેલ્થ અને ભવિષ્યની દિશા
સરકારની ફિસ્કલ શિસ્ત (Fiscal Prudence) ને કારણે Debt-to-GDP રેશિયો ઘટવાની ધારણા છે, જે લાંબા ગાળાની આર્થિક સ્થિરતા માટે ખૂબ જ સકારાત્મક સંકેત છે. આ ઉપરાંત, ખોરાક સુરક્ષા બાબતે પણ ભારત આત્મનિર્ભર છે અને નેટ એક્સપોર્ટર તરીકે પોતાની સ્થિતિ મજબૂત બનાવી રહ્યું છે. રોકાણકારો માટે હવે જોવાનું એ રહેશે કે વૈશ્વિક ઉર્જાના ભાવ અને ફાઇનાન્સિંગ કન્ડિશન્સ કેવી રીતે બદલાય છે, કારણ કે આ પરિબળો જ ભારતના 8% ના લક્ષ્યાંકને પ્રાપ્ત કરવામાં નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવશે.