Whalesbook
એક તરફ જ્યાં ઇકોનોમિક સર્વે (Economic Survey) એ નાણાકીય વર્ષ 2024 માટે GDP વૃદ્ધિનો અંદાજ 6.5% લગાવ્યો હતો, ત્યાં ભારતીય અર્થતંત્રએ અપેક્ષાઓને જાણે હરાવી દીધી હોય તેમ 8.2% નો આંકડો હાંસલ કર્યો છે. આ દર્શાવે છે કે અર્થતંત્રની આંતરિક શક્તિનો ઓછો અંદાજ લગાવવામાં આવ્યો હતો.
આ શાનદાર પ્રદર્શન પાછળ મુખ્યત્વે ઘરેલું પરિબળો જવાબદાર રહ્યા. ગ્રાહક ખર્ચ (Consumer Spending) માં સ્થિરતા અને રોકાણોમાં (Investment) સુધારો નિર્ણાયક સાબિત થયા. ખાસ કરીને, ઔદ્યોગિક ક્ષેત્ર (Industrial Sector) માં નોંધપાત્ર ગતિ જોવા મળી, જેમાં ઉત્પાદન (Manufacturing) આઉટપુટ 9.9% વધ્યું. આ વૃદ્ધિને ધિરાણની સરળ ઉપલબ્ધતા (Easier Credit Access) અને મૂડી રોકાણમાં (Capital Investment) થયેલા વધારાએ વેગ આપ્યો. કૃષિ ક્ષેત્ર (Agriculture) માં મોનસૂનની સમસ્યાઓને કારણે વૃદ્ધિ ધીમી રહી, જે 1.4% રહી, પરંતુ અન્ય ક્ષેત્રોએ આ ખોટ સરભર કરી દીધી.
વૈશ્વિક અર્થતંત્ર હાલ મુશ્કેલીઓનો સામનો કરી રહ્યું છે, ત્યારે ભારતનો 8.2% નો GDP ગ્રોથ એક અલગ ચમક દર્શાવે છે. અમેરિકા અને યુરોપ જેવા મોટા અર્થતંત્રોની વૃદ્ધિ ઘણી ધીમી રહી છે (IMF નો અંદાજ 1.7%, World Bank નો 2.6%). વૈશ્વિક સ્તરે મોંઘવારી (Inflation) ને કાબૂમાં લેવા માટે વ્યાજ દરો (Interest Rates) ઊંચા રાખવામાં આવ્યા હતા, જેના કારણે વૈશ્વિક નાણાકીય બજાર (Global Financial Market) માં તણાવ રહ્યો. તેમ છતાં, ભારતે સ્થિર મૂડી પ્રવાહ (Capital Flows) જાળવી રાખ્યો અને ચાલુ ખાતાની ખાધ (Current Account Deficit) ઘટાડીને GDP ના 0.7% પર લાવી દીધી, જે ગયા વર્ષે 2% હતી.
ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ (Geopolitical Tensions), સપ્લાય ચેઇન (Supply Chain) માં સમસ્યાઓ અને મોંઘવારી-પ્રેરિત નાણાકીય કડકાઈ (Monetary Tightening) જેવા જોખમોની અપેક્ષા હતી. પરંતુ, તેની ભારત પરની અસર અપેક્ષા કરતાં ઓછી રહી અથવા તેને સારી રીતે મેનેજ કરવામાં આવી. વૈશ્વિક મંદી (Global Recession) કે ટેક નોકરીઓમાં ઘટાડાના ભયે ઘરેલું વૃદ્ધિને ધીમી પાડી નહીં. સરકારે રાજકોષીય ખાધ (Fiscal Deficit) ને પણ નિયંત્રણમાં રાખી, જે FY24 માં ઘટીને GDP ના 5.6% થઈ ગઈ (જે ગયા વર્ષે 6.4% હતી). આ સ્થિર નાણાકીય વાતાવરણ, માળખાકીય સુધારા (Structural Reforms) અને મજબૂત ઘરેલું માંગ (Domestic Demand) એ વૈશ્વિક દબાણો સામે અર્થતંત્રને મજબૂત બનાવ્યું અને વૃદ્ધિને પ્રારંભિક લક્ષ્યાંકો કરતાં ઘણી આગળ લઈ ગઈ.