ભારતીય અર્થતંત્ર માટે અમુક સંકેતો ચિંતાજનક છે. FY25 માં ક્રૂડ ઓઈલની આયાત નિર્ભરતા વધીને **88.2%** થઈ ગઈ છે, જ્યારે GVA માં મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરનો હિસ્સો ઘટીને **15.2%** પર આવી ગયો છે.
એનર્જી ઈમ્પોર્ટ પર વધતી નિર્ભરતા
ભારતીય અર્થતંત્ર માટે સૌથી મોટો પડકાર ક્રૂડ ઓઈલની આયાત છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) ના ડેટા મુજબ, 2024-25 માં દેશની જરૂરિયાતના 88.2% ક્રૂડ ઓઈલની આયાત કરવામાં આવી હતી, જે એક દાયકા પહેલા 77.6% હતું. આ નિર્ભરતાને કારણે વૈશ્વિક બજારમાં ભાવ વધઘટની સીધી અસર ભારતના ટ્રેડ ડેફિસિટ અને મોંઘવારી પર પડે છે. આ ઉપરાંત, ફર્ટિલાઈઝર સેક્ટરમાં પણ આયાતી ફીડસ્ટોક પર 70% જેટલી નિર્ભરતા છે, જે ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ સમયે ખર્ચ વધારી શકે છે.
મેન્યુફેક્ચરિંગ અને AI ના પડકારો
સરકારની PLI (Production Linked Incentive) જેવી યોજનાઓ છતાં, મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરના વિકાસમાં અવરોધ જોવા મળી રહ્યો છે. Infomerics Ratings ના રિપોર્ટ અનુસાર, GVA માં મેન્યુફેક્ચરિંગનો હિસ્સો 2021-22 માં 18.5% હતો, જે ઘટીને 2024-25 માં 15.2% થઈ ગયો છે. લોજિસ્ટિક્સ ખર્ચ અને સપ્લાય ચેઈનની મર્યાદાઓ આ સેક્ટરની ગતિને ધીમી કરી રહી છે.
તેની સાથે જ સર્વિસ સેક્ટર પર પણ આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) ની અસર જોવા મળી રહી છે. ઓટોમેશનને કારણે પરંપરાગત વ્હાઈટ-કોલર જોબ્સ પર જોખમ વધ્યું છે, જે સર્વિસ એક્સપોર્ટ મોડલ માટે એક નવો પડકાર છે.
રોકાણકારોએ શું જોવું?
રોકાણકારોએ આગામી ક્વાર્ટર્સમાં PLI પ્રોજેક્ટ્સની સફળતા, કંપનીઓના એનર્જી ઇનપુટ ખર્ચ અને AI સાથે સર્વિસ કંપનીઓ કેવી રીતે એડજસ્ટ થાય છે તેના પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.