ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ છ મહિનામાં ભારતનું ક્રૂડ ઓઈલ આયાત બિલ **46.3%** વધીને **$90.6 અબજ** પર પહોંચ્યું છે. આયાતની માત્રામાં ખાસ વધારો થયો નથી, પરંતુ વૈશ્વિક ભાવમાં થયેલા તોતિંગ વધારાને કારણે દેશની અર્થવ્યવસ્થા પર મોટું દબાણ જોવા મળી રહ્યું છે.
ભાવવધારાનું મુખ્ય કારણ
પેટ્રોલિયમ પ્લાનિંગ એન્ડ એનાલિસિસ સેલના ડેટા મુજબ, આ વધારો ક્રૂડની ખરીદીની માત્રામાં નહીં, પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં વધેલા ભાવને કારણે છે. આયાતની માત્રા ગયા વર્ષના 121.8 મિલિયન ટન સામે આ વર્ષે 122.7 મિલિયન ટન જેટલી સ્થિર રહી છે. પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા ભૌગોલિક તણાવ અને સપ્લાય ચેઈન ખોરવાવાના ડરને કારણે ઓઈલના ભાવમાં 'રિસ્ક પ્રીમિયમ' જોવા મળી રહ્યું છે. ઓક્ટોબરમાં ભારતીય ક્રૂડ બાસ્કેટનો સરેરાશ ભાવ $121.25 પ્રતિ બેરલ નોંધાયો હતો.
અર્થતંત્ર પર અસર
ભારત તેની જરૂરિયાતના 85% થી વધુ ક્રૂડ ઓઈલની આયાત કરે છે. અર્થશાસ્ત્રીઓના મતે, ક્રૂડના ભાવમાં $1 નો વધારો ભારતની વાર્ષિક આયાત બિલમાં આશરે $2 અબજનો બોજ વધારે છે. આ સ્થિતિને કારણે દેશનું 'કરન્ટ એકાઉન્ટ ડેફિસિટ' (CAD) વધી શકે છે, જેની સીધી અસર ભારતીય રૂપિયાના મૂલ્ય પર પડે છે.
રોકાણકારો માટે શું છે મહત્વનું?
ઓઈલ ડેરીવેટિવ્સ પર નિર્ભર રહેતા ઉદ્યોગો જેવા કે પેઈન્ટ્સ, કેમિકલ્સ અને રબર પ્રોડક્ટ્સના માર્જિન પર દબાણ આવવાની શક્યતા છે. બીજી તરફ, Indian Oil Corporation, Bharat Petroleum અને Hindustan Petroleum જેવી ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ માટે વૈશ્વિક વોલેટિલિટી એક પડકાર છે. હવે રોકાણકારોની નજર સરકારની રિટેલ ફ્યુઅલ પ્રાઈસિંગ પોલિસી પર રહેશે, જે આ કંપનીઓની નફાકારકતા નક્કી કરશે.