ભારતે પેટ્રોલ સાથે ઇથેનોલ મિશ્રણ (Ethanol Blending) નો 20% નો લક્ષ્યાંક હાંસલ કરી લીધો છે. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આ સિદ્ધિની જાહેરાત કરી અને તેને દેશના ખેડૂતો તથા વિદેશી હૂંડિયામણ (Foreign Exchange) બચાવવાના પ્રયાસો માટે મહત્વપૂર્ણ ગણાવ્યું.
આયાત પર નિર્ભરતા યથાવત
જોકે, આ ઉજવણી વચ્ચે એક ચિંતાજનક સત્ય એ છે કે દેશની ક્રૂડ ઓઇલ (Crude Oil) ની આયાત પરની નિર્ભરતામાં ઘટાડો થયો નથી. પહેલા જ્યાં ભારત પોતાની કુલ ઓઇલ જરૂરિયાતનો 84% ક્રૂડ ઓઇલ આયાત કરતું હતું, ત્યાં હવે આ આંકડો વધીને 90% થી પણ ઉપર પહોંચી ગયો છે. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે ઇથેનોલ બ્લેન્ડિંગ કાર્યક્રમ દેશની આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવામાં અપેક્ષિત સફળતા મેળવી શક્યો નથી.
નજીવી બચત અને ઊંચા ભાવ
ઇથેનોલ બ્લેન્ડિંગ પહેલ દ્વારા વાર્ષિક અંદાજે $3 બિલિયન (આશરે ₹25,000 કરોડ) ની બચત થઈ રહી છે. જોકે, આ રકમ ભારત દ્વારા થતા કુલ વાર્ષિક ઓઇલ આયાતના ખર્ચની સરખામણીમાં માત્ર 2% થી 3% જેટલી જ છે. ખાસ કરીને, જ્યારે વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિઓને કારણે વધીને આશરે $115 પ્રતિ બેરલ સુધી પહોંચી ગયા છે, ત્યારે આયાત ખર્ચમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે.