ભારતીય રોકાણકારો હવે વિદેશી પ્રોપર્ટીમાં મોટું રોકાણ કરી રહ્યા છે. FY 2025-26 માં આ આંકડો **64%** વધીને **$528.7 મિલિયન** પર પહોંચ્યો છે, પરંતુ આ રોકાણ પાછળ રહેલા ટેક્સ અને કરન્સી રિસ્કને સમજવા ખૂબ જ જરૂરી છે.
ભારતીય ધનાઢ્ય રોકાણકારો હવે પોતાની સંપત્તિનો મોટો હિસ્સો વિદેશી રિયલ એસ્ટેટમાં ખર્ચ કરી રહ્યા છે. વર્ષ 2025-26 ના ડેટા મુજબ, પ્રોપર્ટી ખરીદવા માટે વિદેશ મોકલાયેલી મૂડી $528.7 મિલિયન પર પહોંચી ગઈ છે, જે ગત વર્ષની સરખામણીએ 64% નો મોટો ઉછાળો છે. એક દાયકા પહેલા જે આંકડો માત્ર 5% હતો, તે હવે વધીને રોકાણકારોની સંપત્તિના 13% સુધી પહોંચી ગયો છે.
શા માટે વિદેશી પ્રોપર્ટી તરફ ઝુકાવ?
મુખ્ય આકર્ષણનું કારણ રેન્ટલ યીલ્ડ અને વિદેશી રેસિડન્સી મેળવવાની તક છે. UAE, ગ્રીસ, પોર્ટુગલ અને ઓસ્ટ્રેલિયા જેવા દેશોના 'ગોલ્ડન વિઝા' પ્રોગ્રામ્સમાં ભારતીય રોકાણકારો મોટાપાયે રસ દાખવી રહ્યા છે. હવે આને માત્ર લક્ઝરી ખરીદી તરીકે નહીં, પણ ડોમેસ્ટિક વોલેટાલિટી અને રૂપિયાના અવમૂલ્યન સામે સુરક્ષા (Hedge) તરીકે જોવામાં આવે છે.
નવો ટ્રેન્ડ અને જોખમો
પરંપરાગત રીતે બિઝનેસ પરિવારો આ માર્કેટમાં સક્રિય હતા, પરંતુ હવે 35 થી 50 વર્ષની વયના કોર્પોરેટ એક્ઝિક્યુટિવ્સ પણ માર્કેટનો 30% હિસ્સો ધરાવે છે. જોકે, આ રોકાણ માટે Liberalised Remittance Scheme (LRS) હેઠળ RBI ના કડક નિયમો અને Foreign Exchange Management Act (FEMA) નું પાલન કરવું અનિવાર્ય છે.
રોકાણકારોએ ટેક્સ અને કરન્સી રિસ્ક પર વિશેષ ધ્યાન આપવું જોઈએ. ભારત અને હોસ્ટ દેશ એમ બંને જગ્યાએ ટેક્સ લાયબિલિટી આવી શકે છે. ઉપરાંત, જો ભારતીય રૂપિયો મજબૂત થાય, તો ડોલર કે યુરોમાં કરેલા રોકાણનું મૂલ્ય ઘટી શકે છે. આ સાથે જ વિદેશી પ્રોપર્ટીને વેચવી એ ભારતની સરખામણીએ ખૂબ જ ધીમી અને ખર્ચાળ પ્રક્રિયા છે.