બુધવારે ભારતીય સરકારી બોન્ડના યીલ્ડમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો. યુ.એસ.ના નરમ ઇન્ફ્લેશન ડેટાને પગલે ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા વ્યાજ દરમાં તાત્કાલિક વધારાની અપેક્ષાઓ ઘટી છે. બેન્ચમાર્ક 6.94% 2036 બોન્ડ યીલ્ડ **6.77%** સુધી નીચે ગયું.
વૈશ્વિક અસર અને ભારતીય બજાર
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના ઠંડા ઇન્ફ્લેશન ડેટાને કારણે વૈશ્વિક નાણાકીય બજારોમાં સકારાત્મક પ્રતિભાવ મળ્યો છે. જેના કારણે ભારતીય સરકારી બોન્ડમાં પણ તેજી જોવા મળી. 2036માં પાકતી મુદત ધરાવતા બેન્ચમાર્ક 6.94% બોન્ડના યીલ્ડમાં મધ્ય-સવાર સુધીમાં 6.7703% સુધીનો ઘટાડો નોંધાયો હતો, જે અગાઉના સત્રમાં ત્રણ-અઠવાડિયાના ઉચ્ચતમ 6.7945% પર હતો. બોન્ડ માર્કેટમાં, યીલ્ડ ઘટતાં ભાવ વધે છે, જે સરકારી સિક્યોરિટીઝની માંગમાં વધારો સૂચવે છે.
ફેડરલ રિઝર્વની નીતિ અને રોકાણકારોનો સેન્ટિમેન્ટ
આ તેજી યુ.એસ. ફેડરલ રિઝર્વની નાણાકીય નીતિ અંગેના સેન્ટિમેન્ટમાં આવેલા બદલાવને કારણે આવી છે. અપેક્ષા કરતાં ઓછો કન્ઝ્યુમર પ્રાઈસ ડેટા આવતાં, બજારના સહભાગીઓએ તાત્કાલિક વ્યાજ દરમાં વધારાની સંભાવના ઘટાડી દીધી છે. CME ગ્રુપ FedWatch ટૂલના ડેટા મુજબ, જુલાઈમાં 25-બેસિસ-પોઇન્ટના વધારાની શક્યતા ઓછી થઈ ગઈ છે, અને રોકાણકારો દ્વારા ભાવમાં આગળના ગોઠવણોની અપેક્ષાઓ પણ ઘટાડવામાં આવી રહી છે.
સ્થાનિક પરિબળો અને ઇન્ફ્લેશન
આંતરરાષ્ટ્રીય વલણોએ જ્યાં સકારાત્મક અસર કરી છે, ત્યાં સ્થાનિક બજારોમાં પણ સ્પર્ધાત્મક દબાણોનું સંતુલન જોવા મળ્યું. તાજેતરમાં જૂન મહિનામાં ભારતનું છૂટક ફુગાવો 4.38% પર પહોંચ્યું હતું, જે સત્તર મહિનામાં પ્રથમ વખત રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) ની લક્ષ્યાંક શ્રેણીથી ઉપર ગયું હતું. આ સ્થાનિક ફુગાવાના દબાણ છતાં, કેટલાક બજાર વિશ્લેષકોએ ભવિષ્યમાં વ્યાજ દરમાં થનારા વધારા માટેના પોતાના અનુમાનોને નીચે તરફ ગોઠવ્યા છે, તેઓ અપેક્ષા રાખે છે કે સમગ્ર નાણાકીય વર્ષ માટે સરેરાશ ફુગાવો વ્યવસ્થાપિત મર્યાદામાં રહેશે.
ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ અને તેલના ભાવ
વધુમાં, બજારે ભૌગોલિક રાજકીય તણાવના તાજેતરના વધારા અને તેલના ભાવમાં થયેલા વધારાને મોટાભાગે અવગણ્યો હતો. ભલે ભારત ક્રૂડ ઓઇલનો નોંધપાત્ર આયાતકાર દેશ છે — જ્યાં ઊંચા ખર્ચ સામાન્ય રીતે ફુગાવાને ઉપર ધકેલે છે અને ચાલુ ખાતાને અસર કરે છે — તેમ છતાં ધ્યાન ડેટ માર્કેટના સકારાત્મક દૃષ્ટિકોણ પર રહ્યું. આ આત્મવિશ્વાસ આંશિક રીતે એવી અપેક્ષાઓ દ્વારા પ્રેરિત છે કે ભારતીય સરકારી ડેટા બ્લૂમબર્ગના ગ્લોબલ એગ્રિગેટ ઇન્ડેક્સમાં સામેલ થશે, જે એક એવું પગલું છે જે વધુ આંતરરાષ્ટ્રીય મૂડી આકર્ષિત કરવાની અપેક્ષા છે.
વિદેશી રોકાણ અને સ્વેપ માર્કેટ
વિદેશી સંસ્થાકીય રસ ભારતીય બોન્ડ માટે સમર્થનનો આધારસ્તંભ બની રહ્યો છે. રોકાણકારો જૂનની શરૂઆતથી અત્યાર સુધીમાં સંપૂર્ણ સુલભ માર્ગ (fully accessible route) દ્વારા ભારતીય સરકારી બોન્ડમાં આશરે $4.2 બિલિયનનું રોકાણ કરી ચૂક્યા છે. આ સતત વિદેશી મૂડીનો પ્રવાહ પ્રવાહિતા અને સ્થિરતા પ્રદાન કરવામાં મદદ કરે છે, ભલે સ્થાનિક ફુગાવાના આંકડા બજારને આશ્ચર્યચકિત કરે.
વૈશ્વિક વ્યાજ દરોના વ્યાપક વલણને પ્રતિબિંબિત કરતાં, ભારતના ઓવરનાઇટ ઇન્ડેક્સ સ્વેપ રેટમાં પણ નરમાઈ આવી. એક વર્ષનો સ્વેપ રેટ 3 બેસિસ પોઇન્ટ ઘટીને 5.90% થયો, જ્યારે બે-વર્ષ અને પાંચ-વર્ષના બંને રેટ 4 બેસિસ પોઇન્ટ ઘટીને અનુક્રમે 6.07% અને 6.33% થયા. આગામી સપ્તાહોમાં રોકાણકારો માટે મુખ્ય નિરીક્ષણ વિદેશી રોકાણના પ્રવાહની સાતત્યતા અને તાજેતરના છૂટક ફુગાવાના આંકડાઓને ધ્યાનમાં રાખીને RBI તરફથી તેના વ્યાજ દરના માર્ગ અંગેના કોઈપણ વધુ સંકેતો રહેશે.