ભારત સરકાર આગામી **30 દિવસમાં** ક્રિટિકલ મિનરલ્સ માટે નવી સ્ટોકપાઇલિંગ પોલિસી લાવવા જઈ રહી છે. આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય લિથિયમ, નિકલ અને કોબાલ્ટ જેવી મહત્વની ખનિજોનો વ્યૂહાત્મક સંગ્રહ કરવાનો અને આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવાનો છે.
રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે મોટો નિર્ણય
નેશનલ ક્રિટિકલ મિનરલ મિશન હેઠળ ભારત સરકાર લિથિયમ, કોબાલ્ટ, નિકલ અને રેર અર્થ એલિમેન્ટ્સ (Rare Earth Elements) માટે એક વ્યૂહાત્મક બફર તૈયાર કરવાની તૈયારી કરી રહી છે. જે રીતે દેશ પોતાની ઉર્જા સુરક્ષા માટે ઓઈલ રિઝર્વ રાખે છે, તેવી જ રીતે હવે ઈન્ડસ્ટ્રિયલ સુરક્ષા માટે આ મિનરલ્સનો ભંડાર તૈયાર કરવામાં આવશે. આનાથી ડિફેન્સ, એરોસ્પેસ, ક્લીન એનર્જી અને ઈલેક્ટ્રોનિક્સ જેવા મહત્વના ક્ષેત્રો ગ્લોબલ સપ્લાય ચેઈન અને ભાવના ઉતાર-ચઢાવથી સુરક્ષિત રહેશે.
4 રાજ્યોમાં બનશે પ્રોસેસિંગ પાર્ક્સ
સરકાર આ પ્રોજેક્ટને મજબૂત કરવા માટે 4 ખાસ પ્રોસેસિંગ પાર્ક્સ સ્થાપશે. આ હબ આંધ્રપ્રદેશ, ઓડિશા, ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્રમાં બનાવવામાં આવશે. આ સુવિધાઓ કાચા માલના શુદ્ધિકરણ અને પ્રોસેસિંગ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. અત્યાર સુધી, ઈલેક્ટ્રિક વ્હીકલ બેટરી અને વિન્ડ એનર્જી માટે જરૂરી રિફાઈન્ડ મટિરિયલ માટે ભારત વિદેશ પર ખૂબ નિર્ભર હતું, જે હવે ઘટવાની આશા છે.
રોકાણકારો માટે શું છે જોખમ?
આ પોલિસી લાંબા ગાળે ભારતને આત્મનિર્ભર બનાવશે, પરંતુ અમલીકરણના સ્તરે પડકારો પણ છે. સ્પેશિયલાઈઝ્ડ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવવા માટે મોટા મૂડી રોકાણની જરૂર છે. ઉપરાંત, જમીન સંપાદન, પ્રોજેક્ટમાં થતો વિલંબ અને વૈશ્વિક કોમોડિટીના ભાવમાં આવતા બદલાવ કંપનીઓ માટે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. રોકાણકારોએ હવે સરકાર દ્વારા જાહેર થનારી ગાઈડલાઈન્સ પર નજર રાખવી જોઈએ, જેમાં ઈન્સેન્ટિવ્સ અને ટાઈમલાઈનની વિગતો સ્પષ્ટ થશે.