કેન્દ્રીય વાણિજ્ય મંત્રી Piyush Goyal એ ટ્રેડ નેગોશિયેશનમાં ભારતનું વલણ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે. સરકારે જીએમ (GM) પ્રોડક્ટ્સની આયાત અને ડેરી સેક્ટરમાં ડ્યુટી કન્સેશન આપવાની માંગને ફગાવી દીધી છે, જેથી સ્થાનિક ખેડૂતો અને ધાર્મિક લાગણીઓનું રક્ષણ થઈ શકે.
વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી Piyush Goyal એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારત સરકાર આગામી તમામ વેપાર કરારોમાં જીનેટિકલી મોડિફાઈડ (GM) પ્રોડક્ટ્સની આયાત પર કડક પ્રતિબંધ જાળવી રાખશે. આ ઉપરાંત, ડેરી સેક્ટરને પણ વિદેશી સ્પર્ધાથી સુરક્ષિત રાખવામાં આવશે, કારણ કે ભારત માટે કૃષિ અને ખાદ્ય સુરક્ષા સાથે કોઈ પણ પ્રકારની બાંધછોડ શક્ય નથી.
નિર્ણય પાછળના કારણો
ડેરી સેક્ટરને ડ્યુટી કન્સેશનમાંથી બહાર રાખવા પાછળ આર્થિક અને સાંસ્કૃતિક બંને કારણો છે. ડેરી ઉદ્યોગ ગ્રામીણ અર્થતંત્ર અને નાના પાયાના ખેડૂતો માટે જીવનરેખા સમાન છે. આ ઉપરાંત, વિદેશી ડેરી પ્રોડક્ટ્સમાં વપરાતું 'રેનેટ' (Rennet) નામનું એન્ઝાઈમ પ્રાણીજ સ્ત્રોતોમાંથી મળે છે, જે ભારતની ધાર્મિક માન્યતાઓ અને ખાદ્ય ધોરણો સાથે વિવાદ પેદા કરી શકે છે. તેથી, ભારત આયાતી ડેરી માલસામાન માટે ખૂબ જ કડક સર્ટિફિકેશન નિયમોનું પાલન કરે છે.
ટ્રેડ નેગોશિયેશન પર અસર
આ કડક વલણની સીધી અસર અમેરિકા જેવા ગ્લોબલ પાર્ટનર્સ સાથેની વાટાઘાટો પર પડી રહી છે. ભારત આ સેક્ટર્સમાં કોઈ છૂટછાટ આપવા તૈયાર નથી, જેના કારણે ટ્રેડ પેક્ટ્સ (Trade Pacts) પૂર્ણ કરવામાં સમય લાગી શકે છે. જોકે, સરકાર અન્ય સેક્ટર્સ જેવા કે ટેક્સટાઈલ, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ અને જેમ્સ એન્ડ જ્વેલરીમાં ભારતની નિકાસ વધારવા માટે આક્રમક રીતે પ્રયાસ કરી રહી છે.
રોકાણકારો માટે શું મહત્વનું છે?
રોકાણકારોએ એ જોવું રહ્યું કે આ પ્રોટેક્શનિસ્ટ વલણની અસર અન્ય દેશો સાથેના વેપાર કરારોની ગતિ પર કેવી પડે છે. જોકે, સરકારનું લક્ષ્ય સ્થાનિક મેન્યુફેક્ચરિંગને વેગ આપવાનું છે, જેથી ભારત વૈશ્વિક સ્તરે ઈન્ડોનેશિયા, વિયેતનામ અને ચીન જેવા દેશો સામે મજબૂત સ્પર્ધા કરી શકે.
