સરકારે ભારતને ગ્લોબલ સેમિકન્ડક્ટર હબ બનાવવા માટે **₹1.27 લાખ કરોડ**ના 'Semicon 2.0' પ્રોગ્રામને મંજૂરી આપી છે. આ વખતે ધ્યાન માત્ર એસેમ્બલી પર નહીં, પરંતુ ચિપ ડિઝાઇન, મટિરિયલ અને હાઈ-એન્ડ ઇક્વિપમેન્ટ પર છે.
ભારત સરકારે સેમિકન્ડક્ટર સેક્ટર માટે મહત્વાકાંક્ષી 'Semicon 2.0' સ્કીમને નોટિફાય કરી છે. આ સ્કીમ હેઠળ ₹1.27 લાખ કરોડનું રોકાણ કરવામાં આવશે, જેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભારતને માત્ર એસેમ્બલી હબથી આગળ વધારીને મેન્યુફેક્ચરિંગ પાવરહાઉસ બનાવવાનો છે.\n\n### વેલ્યુ ચેઇન પર નજર\nSemicon 2.0 મુખ્યત્વે 6 સ્તંભો પર કામ કરશે, જેમાં ચિપ ડિઝાઇન, સાધનોનું નિર્માણ, સ્પેશિયલાઇઝ્ડ મટિરિયલ, સિલિકોન અને ડિસ્પ્લે ફેબ્સ અને R&Dનો સમાવેશ થાય છે. સરકારે સિલિકોન ફેબ્સ માટે 40% અને કમ્પાઉન્ડ/ડિસ્પ્લે ફેબ્સ માટે 35% સપોર્ટ જાહેર કર્યો છે, જે કંપનીઓ માટે એન્ટ્રી કોસ્ટ ઘટાડવામાં મદદ કરશે.\n\n### રોકાણકારો માટે લાંબા ગાળાની ગેમ\nસેમિકન્ડક્ટર બિઝનેસ ખૂબ જ મૂડી-સઘન (Capital Intensive) છે. પ્રથમ સિલિકોન ફેબ્રિકેશન પ્લાન્ટ 2028 સુધીમાં કાર્યરત થવાની અપેક્ષા છે, જે દર્શાવે છે કે આ એક લાંબા ગાળાની ગેમ છે. જોકે, ડિઝાઇન અને મટિરિયલ સપ્લાય સેગમેન્ટમાં ટૂંકા ગાળાના પ્રોજેક્ટ્સ જોવા મળી શકે છે.\n\n### જોખમ અને પડકારો\nભારતીય કંપનીઓએ તાઇવાન, દક્ષિણ કોરિયા અને વિયેતનામ જેવા દેશો સાથે સ્પર્ધા કરવી પડશે. હાલમાં આપણે હાઇ-એન્ડ સાધનો માટે આયાત પર નિર્ભર છીએ. સફળતાનો આધાર ખાનગી કંપનીઓની કાર્યક્ષમતા અને KPI-આધારિત ફંડ ફાળવણી પર રહેશે. રોકાણકારોએ પ્રોજેક્ટ-સ્પેસિફિક અપડેટ્સ અને કંપનીઓના એક્ઝિક્યુશન પર ખાસ નજર રાખવી જરૂરી છે.
