ભારતે વિશ્વ વેપાર સંગઠન (WTO) ખાતે તેની આઠમી Trade Policy Review દરમિયાન આર્થિક વૃદ્ધિ અને ડિજિટલ પરિવર્તનમાં થયેલી પ્રગતિ રજૂ કરી. સરકારે 'આત્મનિર્ભર ભારત' અને Jan Vishwas framework જેવા પગલાંની વિગતો આપી, જેનો ઉદ્દેશ્ય વ્યવસાયિક નિયમોને સરળ બનાવવાનો છે. આ નીતિગત ફેરફારો વૈશ્વિક વેપારમાં અનિશ્ચિતતા વચ્ચે રોકાણનું વાતાવરણ સુધારવા અને ઉત્પાદન ક્ષમતાને ટેકો આપવા માટે રચાયેલ છે.
Detailed Coverage
WTOમાં ભારતની આર્થિક રણનીતિ
ભારતે વિશ્વ વેપાર સંગઠન (WTO) ખાતે તેની આઠમી Trade Policy Reviewમાં વૈશ્વિક સભ્યો સમક્ષ દેશની વર્તમાન આર્થિક સ્થિતિ રજૂ કરી. કોમર્સ સેક્રેટરી રાજેશ અગ્રવાલે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે ભારત મેક્રોઇકોનોમિક સ્થિરતા જાળવી રાખીને સ્ટ્રક્ચરલ રિફોર્મ્સ દ્વારા વૃદ્ધિની વ્યૂહરચના પર આગળ વધી રહ્યું છે.
ડિજિટલ ટ્રાન્સફોર્મેશન અને બિઝનેસ રિફોર્મ્સ
આ પ્રેઝન્ટેશનનો મુખ્ય વિષય અર્થતંત્રમાં ડિજિટલ એકીકરણ લાવવાનો સરકારનો પ્રયાસ રહ્યો. અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરે સેવા વિતરણમાં સુધારો કર્યો છે અને વ્યવસાયો માટે ખર્ચ ઘટાડ્યો છે. આ સાથે, Jan Vishwas Act લાવવામાં આવ્યું છે, જે નાના બિઝનેસ-સંબંધિત ગુનાઓને ડિ-ક્રિમિનલાઇઝ (decriminalize) કરવા માટે રજૂ કરાયું છે. રોકાણકારો માટે, આ ટ્રસ્ટ-આધારિત કમ્પ્લાયન્સ સિસ્ટમ તરફનું પરિવર્તન કંપનીઓ પરનો ઓપરેશનલ બોજ અને કાનૂની જોખમો ઘટાડવાનો હેતુ ધરાવે છે.
ઉત્પાદન પર વ્યૂહાત્મક ફોકસ
'આત્મનિર્ભર ભારત' પહેલ ભારતના વેપાર વ્યૂહરચનાનો મુખ્ય આધારસ્તંભ બની રહી છે, જે સ્થાનિક ઉત્પાદન ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. સ્થાનિક વેલ્યુ એડિશનને પ્રોત્સાહન આપીને, સરકાર નિર્ણાયક ક્ષેત્રો માટે આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માંગે છે. જોકે, આ વ્યૂહરચનાની લાંબા ગાળાની સફળતા ભારત વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનમાં કેટલી અસરકારક રીતે સંકલિત થાય છે તેના પર નિર્ભર રહેશે. સરકાર નિકાસ વધારવા માટે અનેક દ્વિપક્ષીય મુક્ત વેપાર કરારો (FTAs) પર કામ કરી રહી છે, પરંતુ સ્થાનિક ઉત્પાદકોએ વૈશ્વિક સ્પર્ધકોના દબાણનો સામનો કરવો પડશે.
વૈશ્વિક આર્થિક પડકારોનો સામનો
WTOની આ સમીક્ષા એવા સમયે થઈ રહી છે જ્યારે વૈશ્વિક વેપાર સપ્લાય ચેઇનમાં ફેરફારો અને ભૌગોલિક રાજકીય તણાવના કારણે દબાણ હેઠળ છે. ભારતીય બજાર માટે, આ વૈશ્વિક વલણો પડકારો અને તકો બંને રજૂ કરે છે. જ્યારે નીતિ સુધારાઓ વધુ વિદેશી રોકાણને આકર્ષવા માટે રચાયેલ છે, ત્યારે મૂડીનો વાસ્તવિક પ્રવાહ વૈશ્વિક વ્યાજ દરો અને માંગમાં થતી વધઘટ પ્રત્યે સંવેદનશીલ રહેશે. રોકાણકારો ઘણીવાર આ મેક્રો-સ્તરના નીતિગત ફેરફારો પર નજર રાખે છે જેથી વ્યવસાય કરવાની સરળતામાં લાંબા ગાળાના સુધારાની સંભાવના સમજી શકાય, જે મોટા પાયાના ઉત્પાદન અને સેવા-આધારિત કંપનીઓની ઓપરેશનલ કાર્યક્ષમતાને સીધી અસર કરી શકે છે.
રોકાણકારોએ હવે રાજ્ય સ્તરે આ નિયમનકારી સુધારાઓના અમલીકરણ પર નજર રાખવી પડશે અને આવનારા ત્રિમાસિક ડેટામાં ઉત્પાદન આઉટપુટ અને નિકાસ પ્રદર્શનમાં માપી શકાય તેવા સુધારા થાય છે કે કેમ તે જોવું રહ્યું.