ભારતની રાજકોષીય ખાધ (Fiscal Deficit) ઓગસ્ટ **2026** સુધીમાં **₹7.10 લાખ કરોડ**ને સ્પર્શી ગઈ છે. ફૂડ અને યુરિયા સબસિડીના ભારણને કારણે આ આંકડો વાર્ષિક બજેટના **42%** જેટલો થયો છે, જે ગયા વર્ષના **38%** ની સરખામણીએ વધુ છે.
વધતો જતો ખર્ચ અને સબસિડીનું ભારણ
ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ પાંચ મહિનામાં સરકારે ₹16.96 લાખ કરોડના વાર્ષિક લક્ષ્યાંક સામે ₹7.10 લાખ કરોડની ખાધ નોંધાવી છે. આ વધારાનું મુખ્ય કારણ ફૂડ અને ફર્ટિલાઈઝર સબસિડી છે. કુલ સબસિડી પેમેન્ટ ગત વર્ષ કરતા 24.4% વધીને ₹1.87 લાખ કરોડ સુધી પહોંચી ગયું છે. ખાસ કરીને યુરિયા સબસિડીમાં સરકારે વર્ષના કુલ બજેટના 66% જેટલો હિસ્સો એટલે કે ₹77,522 કરોડ પહેલેથી જ ખર્ચી નાખ્યા છે.
ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર ધ્યાન
એક તરફ સબસિડીનું ભારણ છે, તો બીજી તરફ સરકારે કેપિટલ સ્પેન્ડિંગ (Capital Spending) પર પણ પૂરતું ધ્યાન આપ્યું છે. ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સ પાછળ વાર્ષિક બજેટના 42% ખર્ચાઈ ચૂક્યા છે, જે ગયા વર્ષના સમાન સમયગાળાના 39% કરતા ઝડપી ગતિ દર્શાવે છે.
બોરોઈંગ અને રોકાણકારો માટે ચેતવણી
ખર્ચને પહોંચી વળવા માટે સરકારનું બોરોઈંગ ઓગસ્ટના અંત સુધીમાં ₹5.30 લાખ કરોડ (વાર્ષિક લક્ષ્યાંકના 41%) થઈ ગયું છે. આ વધતા બોરોઈંગને કારણે માર્કેટમાં લિક્વિડિટીનું દબાણ વધી શકે છે, જેની સીધી અસર બોન્ડ યીલ્ડ અને વ્યાજ દરો પર જોવા મળી શકે છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે સરકાર આ વધતા ખર્ચને બાકીના વર્ષમાં કેવી રીતે બેલેન્સ કરે છે.
