ભારત સરકાર અને સુપ્રીમ કોર્ટ સગીરો માટે સોશિયલ મીડિયાના વપરાશ પર નિયંત્રણો લાદવા અંગે વિચારણા કરી રહ્યા છે. જો કે, માત્ર **21.3%** યુવાનો જ સક્રિય હોવાથી, નિષ્ણાતો ચેતવણી આપી રહ્યા છે કે કડક પ્રતિબંધો ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં ડિજિટલ શિક્ષણની તકોને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.
સરકાર અને કોર્ટની કવાયત
ભારત સરકાર અને સુપ્રીમ કોર્ટ સગીરોની સુરક્ષા અને ડિજિટલ વ્યસનને રોકવા માટે કડક નિયમો લાવવાની દિશામાં વિચારી રહ્યા છે. હાલમાં ચર્ચા એવી ચાલી રહી છે કે શું સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકવો જોઈએ કે પછી પ્લેટફોર્મ લેવલે જવાબદારી નક્કી કરવી જોઈએ.
ટેક કંપનીઓ પર અસર
Meta, Alphabet અને Snap જેવી વૈશ્વિક ટેક કંપનીઓ માટે આ નિર્ણય મહત્વનો છે. જો સરકાર દ્વારા કડક 'Age Verification' અને કન્ટેન્ટ મોડરેશનના નિયમો લાગુ કરવામાં આવે, તો કંપનીઓનો કોમ્પ્લાયન્સ ખર્ચ (Compliance Cost) વધી શકે છે. આનાથી કંપનીઓએ તેમના બિઝનેસ મોડલમાં પણ મોટા ફેરફાર કરવા પડી શકે છે.
ડિજિટલ અસમાનતાનું ચિત્ર
'India Human Development Survey (IHDS-3)' ના આંકડા ચોંકાવનારા છે. ભારતમાં ઘર દીઠ મોબાઈલ ફોનનું પ્રમાણ 95.1% છે, પરંતુ 13 થી 16 વર્ષના બાળકોમાં સોશિયલ મીડિયાનો સક્રિય ઉપયોગ માત્ર 21.3% જ છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે જો એકસમાન પ્રતિબંધ લાદવામાં આવે, તો તે ગ્રામીણ અને વંચિત વર્ગના બાળકો માટે ડિજિટલ વિકાસના દ્વાર બંધ કરી શકે છે.
સંભવિત માર્ગ
ઘણા નિષ્ણાતો સંપૂર્ણ પ્રતિબંધને બદલે પ્લેટફોર્મ લેવલે જવાબદારી સુધારવાની સલાહ આપી રહ્યા છે. જેમાં:
- કડક 'Age Assurance' મિકેનિઝમ.
- બાળકો માટે સલામત ડિફોલ્ટ સેટિંગ્સ.
- વ્યસનકારી અલ્ગોરિધમ્સ પર મર્યાદા.
હવે રોકાણકારો અને ટેક સેક્ટર સરકારના અંતિમ નિર્ણય પર નજર રાખી રહ્યા છે, જે ભારતીય યુવા સેગમેન્ટમાં કંપનીઓના ભાવિ વિકાસને નક્કી કરશે.
