ભારત સરકારે India-Mauritius ટેક્સ ટ્રીટી હેઠળ 'Principal Purpose Test' (PPT) ને સત્તાવાર રીતે લાગુ કરી દીધો છે. આ નિયમ **10 ઓગસ્ટ, 2026** થી પૂર્વવર્તી અસરથી અમલમાં આવ્યો છે, જેનો અર્થ છે કે હવે શેલ કંપનીઓ ટેક્સ લાભો મેળવી શકશે નહીં.
ભારત સરકારે India-Mauritius Double Taxation Avoidance Agreement (DTAA) માં મોટો ફેરફાર કરતા 'Principal Purpose Test' (PPT) ને કાયદાકીય સ્વરૂપ આપ્યું છે. 13 ઓક્ટોબર, 2026 ના રોજ ગેઝેટમાં પ્રકાશિત આ પ્રોટોકોલ 10 ઓગસ્ટ, 2026 થી લાગુ ગણાશે. આ પગલાનો ઉદ્દેશ્ય ટેક્સ ચોરી અટકાવવા અને ગ્લોબલ સ્ટાન્ડર્ડ્સ સાથે ભારતીય ટેક્સ ફ્રેમવર્કને સુસંગત બનાવવાનો છે.
આ નિયમની અસર શું થશે?
PPT એક પ્રકારના નવા ફિલ્ટર તરીકે કામ કરશે. જો ભારતીય ટેક્સ અધિકારીઓને એવું લાગશે કે કોઈ વ્યવહાર અથવા સ્ટ્રક્ચરનો મુખ્ય હેતુ માત્ર ટેક્સ બચાવવાનો (Treaty Shopping) છે, તો તેઓ ડિવિડન્ડ કે ઇન્ટરેસ્ટ પર મળતા ટેક્સ લાભોને નકારી શકે છે. હવે કંપનીઓએ સાબિત કરવું પડશે કે તેઓ માત્ર કાગળ પર નહીં, પણ વાસ્તવિક આર્થિક પ્રવૃત્તિ ધરાવે છે.
રોકાણકારો માટે સાવધાની
ખાસ કરીને પ્રાઈવેટ ઈક્વિટી ફર્મ્સ અને વેન્ચર કેપિટલ ફંડ્સ કે જેઓ Mauritius નો રૂટ વાપરે છે, તેમણે હવે સાવધાન રહેવું પડશે. જે સંસ્થાઓ પાસે ઓફિસ કે કર્મચારીઓ નથી અને જેઓ માત્ર ટેક્સ આર્બિટ્રેજ માટે બનાવવામાં આવી છે, તેમને મોટો ઝટકો લાગી શકે છે.
જૂના રોકાણોનું શું?
રાહતની વાત એ છે કે 1 એપ્રિલ, 2017 પહેલા ખરીદવામાં આવેલા શેર આ નવા નિયમોથી સુરક્ષિત (Grandfathered) છે. તેમ છતાં, ભવિષ્યની કાયદાકીય અનિશ્ચિતતા અને CBDT ની માર્ગદર્શિકા પર રોકાણકારોની નજર રહેશે. એક્સપર્ટ્સ માને છે કે જ્યાં સુધી સ્પષ્ટતા ન આવે ત્યાં સુધી એક્ઝિસ્ટિંગ સ્ટ્રક્ચર્સનું લીગલ ઓડિટ કરાવવું અનિવાર્ય છે.