Whalesbook
બજેટની જાહેરાત બાદ બજારમાં ભારે વેચવાલી
India Budget 2026-27 ની જાહેરાતો બાદ ભારતીય ઇક્વિટી માર્કેટમાં તીવ્ર નકારાત્મક પ્રતિક્રિયા જોવા મળી. બેન્ચમાર્ક સેન્સેક્સ આશરે 1,500 પોઈન્ટ ગગડી ગયો, જ્યારે નિફ્ટી 50 ઇન્ડેક્સમાં પણ નોંધપાત્ર ઘટાડો નોંધાયો. બજાર વિશ્લેષકો આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ ડેરિવેટિવ્ઝ ટ્રેડિંગ પર સિક્યોરિટીઝ ટ્રાન્ઝેક્શન ટેક્સ (STT) માં કરવામાં આવેલો વધારો માની રહ્યા છે. સરકાર દ્વારા ફ્યુચર્સ પર STT 0.02% થી વધારીને 0.05% અને ઓપ્શન્સ પર 0.15% કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ નિર્ણયને ટ્રેડર્સ દ્વારા સટ્ટાખોરીને નિયંત્રિત કરવાના પ્રયાસ તરીકે જોવામાં આવે છે, પરંતુ તે બજારની લિક્વિડિટી (liquidity) ઘટવા અને ટ્રેડિંગ વોલ્યુમ (trading volumes) પર અસર કરશે તેવી ભીતિ છે.
સરકારનો વિકાસ મંત્ર વિરુદ્ધ વિપક્ષનો પ્રહાર
નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે બજેટમાં વિકાસ અને નાણાકીય શિસ્ત વચ્ચે સંતુલન જાળવવાનો પ્રયાસ કર્યો. બજેટનું એક મુખ્ય આકર્ષણ કેપિટલ એક્સપેન્ડિચર (Capex) નો લક્ષ્યાંક હતો, જે FY27 માટે ₹12.2 લાખ કરોડ નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. આ ચાલુ નાણાકીય વર્ષના સુધારેલા આંકડા ₹11.2 લાખ કરોડ કરતાં વધુ છે. FY27 માટે નાણાકીય ખાધ (fiscal deficit) GDPના 4.3% રહેવાનો અંદાજ છે, જે FY26ના સુધારેલા 4.4% કરતાં ઓછો છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આ બજેટને 2047 સુધીમાં 'વિકસિત ભારત' બનાવવાના માર્ગમાં એક 'મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્ન' ગણાવ્યું.
જોકે, વિપક્ષી પાર્ટીઓએ બજેટની આકરી શબ્દોમાં ટીકા કરી. તેઓએ તેને 'નિરાશાજનક', 'અપારદર્શક' અને 'વાસ્તવિકતાથી દૂર' ગણાવ્યું. વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે આ બજેટ 'ભારતની વાસ્તવિક કટોકટીઓ પ્રત્યે આંધળું' છે, જેમાં યુવાનોની બેરોજગારી, ઉત્પાદનમાં ઘટાડો, ખેડૂતોની સમસ્યાઓ અને ઘરગથ્થુ બચતમાં ઘટાડો જેવી બાબતોની અવગણના કરવામાં આવી છે. પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્યમંત્રી મમતા બેનર્જીએ બજેટને 'હમ્પ્ટી ડમ્પ્ટી' અને 'દિશાવિહીન' ગણાવી, જ્યારે કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગેએ જણાવ્યું કે સરકાર 'વિચારો ખલાસ' થઈ ગઈ છે અને બજેટ દેશના આર્થિક અને સામાજિક પડકારોનો 'એક પણ ઉકેલ' પ્રદાન કરતું નથી.
આર્થિક સર્વેક્ષણ 2025-26 મુજબ, FY27 માટે ભારતનો વાસ્તવિક GDP ગ્રોથ 6.8-7.2% રહેવાનો અંદાજ છે. નિફ્ટી 50નો વર્તમાન P/E રેશિયો આશરે 22.12 છે, જે બજારને આવી જાહેરાતો પ્રત્યે વધુ સંવેદનશીલ બનાવે છે. ઐતિહાસિક રીતે, બજેટ પર બજારની પ્રતિક્રિયાઓ ઘણીવાર અસ્થિર રહી છે.
આગળ જતા, સરકાર કેપિટલ એક્સપેન્ડિચર અને ફિસ્કલ કન્સોલિડેશન (fiscal consolidation) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાનું ચાલુ રાખશે. ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, મેન્યુફેક્ચરિંગ અને ડેટા સેન્ટર્સ જેવા ટેકનોલોજી ક્ષેત્રોને ટેક્સ હોલિડે (tax holiday) જેવા પ્રસ્તાવો લાંબા ગાળાના આર્થિક વિકાસ માટે છે. પરંતુ, STT વધારા અને વિપક્ષના વિરોધને કારણે તાત્કાલિક રોકાણકારોની ભાવના અસ્થિર રહેવાની શક્યતા છે.