ભારતીય બોન્ડ્સ અને રૂપિયો તેજીમાં: ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ ઘટવાથી રાહત, પણ જોખમ યથાવત

આજે 10-વર્ષીય ઇન્ડિયન ગવર્મેન્ટ બોન્ડ યીલ્ડ 6 બેસિસ પોઈન્ટ ઘટીને 6.87% પર પહોંચી ગઈ. આ સાથે, ડોલર સામે રૂપિયો પણ 21 પૈસા મજબૂત થઈને 93.17 ના સ્તરે ખુલ્યો. આ રાહતનું મુખ્ય કારણ બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં $100 પ્રતિ બેરલની નીચેનો ઘટાડો છે. યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે રાજદ્વારી વાટાઘાટોના સંકેતો મળ્યા બાદ તેલના ભાવમાં આ ઘટાડો જોવા મળ્યો. ભારત જે પોતાની ઉર્જા જરૂરિયાતનો લગભગ 85% હિસ્સો આયાત કરે છે, તેના માટે ક્રૂડના ભાવ ઘટવાથી ફુગાવા (Inflation) અને આયાતી ખર્ચની ચિંતાઓ ઓછી થઈ છે.

જોકે, બજારને તાત્કાલિક રાહત મળી છે, પરંતુ બોન્ડ માર્કેટ માટે સરકારી બોન્ડ્સનો મોટો પુરવઠો એક પડકાર બની રહેશે. સરકાર નાણાકીય જરૂરિયાતો પૂરી કરવા માટે બોન્ડ ઓક્શન દ્વારા ₹32,000 કરોડ એકત્રિત કરવાની યોજના ધરાવે છે. આનાથી બોન્ડ માર્કેટમાં નવા બોન્ડ્સનો પુરવઠો વધશે, જે ભવિષ્યમાં યીલ્ડને ઉપર ધકેલી શકે છે. માર્ચ મહિનામાં ભારતનો ફુગાવો 3.4% રહ્યો હતો, જે ફેબ્રુઆરીના 3.21% થી થોડો વધારે છે, પરંતુ RBI ના 2-6% ના લક્ષ્યાંકની અંદર છે. Goldmans Sachs એ FY26 માટે ફુગાવાનો અંદાજ ઘટાડીને 4.5% કર્યો છે.

બીજી તરફ, યુએસ-ઈરાન પરિસ્થિતિ સાથે જોડાયેલા ભૌગોલિક રાજકીય જોખમો (Geopolitical Risks) યથાવત છે, જેના કારણે રૂપિયાની સ્થિરતા હજુ પણ નાજુક બની રહી છે. વિશ્લેષકો ચેતવણી આપે છે કે જો સંઘર્ષ ફરી વકરશે તો રૂપિયો વધુ નબળો પડી શકે છે. મધ્ય પૂર્વમાં તાજેતરના તણાવના કારણે માર્ચ 2026 માં બ્રેન્ટ ક્રૂડના ભાવ $118.35 સુધી પહોંચી ગયા હતા, જે ભારતીય અર્થતંત્રની નબળાઈ દર્શાવે છે. ભારત પોતાની ઉર્જા જરૂરિયાતો માટે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ જેવા નિર્ણાયક માર્ગો પર નિર્ભર છે. સરકાર 2026-27 માટે fiscal deficit ને GDP ના 4.3% પર રાખવાનો લક્ષ્યાંક ધરાવે છે.

આગળ જતાં, ભારતીય રૂપિયો 92.00 થી 95.00 ની રેન્જમાં રહેવાની શક્યતા છે, જે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ પર નિર્ભર રહેશે. બોન્ડ માર્કેટ વૈશ્વિક ફુગાવા, તેલના ભાવ અને સેન્ટ્રલ બેંકોના નિર્ણયો પ્રત્યે સંવેદનશીલ રહેશે. RBI એ વ્યાજ દરો સ્થિર રાખ્યા છે અને ન્યુટ્રલ સ્ટેન્સ જાળવી રાખ્યો છે, પરંતુ ભૌગોલિક રાજકીય જોખમો અને સરકારની નાણાકીય જરૂરિયાતો બજારની ગતિવિધિઓને પ્રભાવિત કરતી રહેશે.