ભારતે તેની ખાસ FCNR(B) સ્વેપ વિન્ડો સફળતાપૂર્વક બંધ કરી છે, જેમાં રેકોર્ડ **$127.2 બિલિયન** ના ડિપોઝિટ્સ એકત્ર થયા છે. આ રોકાણ દેશને આગામી **12 થી 18 મહિના** માટે ગ્લોબલ વોલેટિલિટી સામે સુરક્ષા કવચ પૂરું પાડશે, જોકે નિષ્ણાતો માને છે કે આ કાયમી ઉકેલ નથી.
ભારતે તેની સ્પેશિયલ ફોરેન કરન્સી નોન-રેસિડેન્ટ (FCNR) ડિપોઝિટ સ્વેપ વિન્ડો બંધ કરી દીધી છે, જેનાથી દેશને કુલ $127.2 બિલિયન નું જંગી ભંડોળ પ્રાપ્ત થયું છે. જો તેમાં એક્સટર્નલ કોમર્શિયલ બોરોઈંગ્સ (ECB) ને ઉમેરવામાં આવે, તો કુલ એકત્રિત મૂડી $136.4 બિલિયન સુધી પહોંચે છે. જૂનથી ઓગસ્ટ 2026 દરમિયાન ચાલેલી આ કામગીરીએ ભારતના ફોરેક્સ રિઝર્વને મજબૂત બનાવ્યું છે અને રૂપિયાને વૈશ્વિક દબાણ સામે સ્થિરતા આપી છે.\n\n### સ્થિરતાનો નવો સમયગાળો\n\nઆ રોકાણનો સૌથી મોટો ફાયદો કરન્સી હેજિંગના સમયગાળામાં થયો છે. અગાઉ, બજારમાં હેજિંગ માત્ર 3 થી 6 મહિના માટે જ સીમિત હતું, જે રૂપિયાને જોખમમાં મૂકતું હતું. હવે આ ડિપોઝિટ્સને કારણે તેને 3 થી 5 વર્ષ ના લાંબાગાળાના કમિટમેન્ટમાં ફેરવી દેવામાં આવ્યું છે. વર્લ્ડ બેંકના એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર નીલકંઠ મિશ્રાના મતે, આ ભારતને એક મહત્વપૂર્ણ 'બ્રીધિંગ રૂમ' આપે છે, જેથી પોલિસી મેકર્સ લિક્વિડિટી ક્રાઈસિસના ડર વિના ફંડામેન્ટલ્સ પર કામ કરી શકે.\n\n### સ્ટ્રક્ચરલ રિફોર્મ્સની જરૂરિયાત\n\nઆ રાહત હોવા છતાં, ભારત હજુ પણ ગ્લોબલ એનર્જી પ્રાઈસ સામે સંવેદનશીલ છે. ડેટા મુજબ, ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં પ્રતિ $1 નો વધારો ભારત પર આશરે $1.8 બિલિયન નો બોજ વધારે છે. જો તેલના ભાવ ઊંચા રહેશે, તો લિક્વિડિટી કુશન હોવા છતાં બેલેન્સ ઓફ પેમેન્ટ પર દબાણ આવી શકે છે. નિષ્ણાતો ચેતવણી આપે છે કે માત્ર કામચલાઉ ભંડોળ પર નિર્ભર રહેવાને બદલે, દેશે ફોરેન ડાયરેક્ટ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ (FDI) જેવા લાંબાગાળાના અને સ્થિર રોકાણને આકર્ષવા માટે સ્ટ્રક્ચરલ રિફોર્મ્સ પર ભાર મૂકવો પડશે.\n\n### રોકાણકારો માટે ધ્યાનમાં રાખવા જેવી બાબતો\n\nહવે માર્કેટ ઓબ્ઝર્વર્સ એ જોઈ રહ્યા છે કે સરકાર અને Reserve Bank of India (RBI) આ સમયનો ઉપયોગ કઈ રીતે કરે છે. સૌથી મહત્વનું એ રહેશે કે શું આ સમયગાળામાં કરંટ એકાઉન્ટ ડેફિસિટ ઘટાડવા માટે કાયમી પગલાં લેવામાં આવશે કે નહીં. આગામી 3 થી 5 વર્ષમાં આ ડિપોઝિટ્સના રિપેમેન્ટનું શેડ્યૂલ પણ આવનારા સમયમાં એક મોટું ફેક્ટર બનશે.