FY26 માં ભારત અને BRICS દેશો વચ્ચેનો કુલ વેપાર વધીને **$417 અબજ** પર પહોંચ્યો છે, જે પાંચ વર્ષ પહેલાં માત્ર **$203 અબજ** હતો. જોકે, આ વધારાની સાથે આયાત વધતા વેપાર ખાધ (Trade Deficit) પણ મોટી સમસ્યા બની રહી છે.
વેપારમાં જોરદાર ઉછાળો
ભારત અને BRICS બ્લોક વચ્ચેના વેપારી સંબંધોએ નવી ઊંચાઈ હાંસલ કરી છે. સપ્ટેમ્બરમાં દિલ્હીમાં યોજાયેલી 18મી BRICS સમિટમાં જાહેર થયેલા આંકડા મુજબ, વર્ષ 2025-26 માં કુલ વેપાર વોલ્યુમ $417 અબજ સુધી પહોંચ્યું છે. જે 2020-21 ના $203 અબજ ના આંકડા કરતા બમણું છે.
વધતી ટ્રેડ ડેફિસિટની સમસ્યા
જોકે, સિક્કાની બીજી બાજુ પણ છે. ભારતની નિકાસ માત્ર $96 અબજ રહી છે, જે આયાતની તુલનામાં ઘણી ઓછી છે. આ વધતી ખાધ ભારતના 'બેલેન્સ ઓફ પેમેન્ટ' (Balance of Payments) માટે પડકારરૂપ બની રહી છે. આયાત પરની આ નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે સરકાર હવે કડક રણનીતિ પર કામ કરી રહી છે.
ASSOCHAM નો નવો પ્લાન
ASSOCHAM ના રિપોર્ટ મુજબ, ભારતે 2030 સુધીમાં BRICS દેશોમાં પોતાની નિકાસ વધારીને $200 અબજ સુધી પહોંચાડવાનો લક્ષ્યાંક રાખ્યો છે. આ માટે ભારત નીચે મુજબના સેક્ટર્સ પર ફોકસ કરશે:
- ફાર્માસ્યુટિકલ્સ
- એન્જિનિયરિંગ ગુડ્સ
- કેમિકલ્સ
- ડિજિટલ સર્વિસીસ
રોકાણકારો માટે જોખમ અને તક
ઇન્વેસ્ટર્સે સમજવું પડશે કે ક્રિટિકલ મિનરલ્સ અને એનર્જી સપ્લાય માટે BRICS દેશો પરની નિર્ભરતા મોટી છે. સપ્લાય ચેઈનમાં કોઈ પણ પ્રકારનો વિક્ષેપ ડોમેસ્ટિક કોસ્ટમાં વધારો કરી શકે છે. આગામી ક્વાર્ટર્સમાં સરકાર દ્વારા લેવામાં આવનારા નિકાસ પ્રોત્સાહન પગલાં અને મેન્યુફેક્ચરિંગ પોલિસી આ શેરબજાર અને અર્થતંત્ર માટે મહત્વના ટ્રિગર સાબિત થશે.