1લી જુલાઈના રોજ, ભારતના બેન્ચમાર્ક 10-વર્ષીય સરકારી બોન્ડ યીલ્ડ **6.7598%** પર સ્થિર રહી. જૂનમાં જોરદાર તેજી બાદ હવે રોકાણકારો **₹34,000 કરોડ**ના સરકારી બોન્ડ ઓક્શન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે. આ સાથે, યુએસ વ્યાજ દરમાં વધારાની સંભાવના વૈશ્વિક બજારમાં ચિંતા જન્માવી રહી છે.
શું થયું?
1લી જુલાઈના રોજ, ભારતના 10-વર્ષીય સરકારી બોન્ડ યીલ્ડમાં 6.7598% પર લગભગ કોઈ ફેરફાર થયો નથી. આ સ્થિરતા જૂન મહિનાના નોંધપાત્ર વલણને અનુસરે છે, જેમાં યીલ્ડ 26 બેસિસ પોઈન્ટ ઘટી હતી - જે જુલાઈ 2019 પછીનો સૌથી મોટો માસિક ઘટાડો હતો. 30 જૂને સમાપ્ત થયેલા ક્વાર્ટર માટે, યીલ્ડ 28 બેસિસ પોઈન્ટ ઘટી હતી, જે 2020ની શરૂઆત પછીનો સૌથી મોટો ત્રિમાસિક ઘટાડો છે. બજાર સહભાગીઓ આગામી સ્થાનિક સપ્લાય અને વૈશ્વિક આર્થિક સંકેતોનું મૂલ્યાંકન કરવા માટે વિરામ લઈ રહ્યા હોય તેવું લાગે છે.
જૂનની તેજી પાછળના કારણો?
ગયા મહિનામાં બોન્ડ માર્કેટનું પ્રદર્શન મોટે ભાગે ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) ના ચોક્કસ પગલાંઓ દ્વારા સમર્થિત હતું. સેન્ટ્રલ બેંકે વિદેશી રોકાણકારોને ફુલ્લી એક્સેસિબલ રૂટ (FAR) હેઠળ અલ્ટ્રા-લોંગ-ડેટેડ બોન્ડ્સમાં રોકાણ કરવાની મંજૂરી આપી. આ નીતિગત ફેરફારને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય રોકાણકારો માટે આ સિક્યોરિટીઝ ખરીદવાનું સરળ બન્યું. પરિણામે, જૂન દરમિયાન ભારતીય બોન્ડ માર્કેટમાં $2.5 બિલિયન કરતાં વધુ વિદેશી મૂડી આવી. આ વધેલી માંગે યીલ્ડ ઘટાડવામાં મદદ કરી, કારણ કે બોન્ડ્સની માંગ વધવાથી સામાન્ય રીતે તેમની યીલ્ડ ઘટે છે.
વૈશ્વિક દબાણ અને યુએસ ફેડના સંકેતો
જ્યારે સ્થાનિક પરિબળોએ બજારને ટેકો આપ્યો, ત્યારે વૈશ્વિક સેન્ટિમેન્ટ સાવચેત રહ્યું છે. રોકાણકારો યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યા છે, જ્યાં ફેડરલ રિઝર્વ વ્યાજ દરો અંગે કડક અભિગમ અપનાવવાનો સંકેત આપી રહ્યું છે. ક્લેવલેન્ડ ફેડરલ રિઝર્વ બેંકના પ્રમુખ બેથ હેમક તાજેતરમાં જણાવ્યું હતું કે જો ફુગાવો ચિંતાનો વિષય રહે તો સેન્ટ્રલ બેંક ઊંચા વ્યાજ દરોની હિમાયત કરી શકે છે. CME FedWatch Tool ના ડેટા અનુસાર, બજારો સપ્ટેમ્બરમાં રેટ હાઈકની 67% સંભાવના દર્શાવી રહ્યા છે. યુ.એસ.માં વ્યાજ દરમાં વધારો ઘણીવાર અન્ય દેશોના બોન્ડ માર્કેટ પર દબાણ લાવે છે, કારણ કે રોકાણકારો મૂડીને ઊંચા-વ્યાજ દરવાળા યુએસ એસેટ્સ તરફ ખસેડી શકે છે.
આગામી ડેટ ઓક્શન
હવે સૌની નજર સરકારની ₹34,000 કરોડના નવા ડેટ ઓક્શન દ્વારા ભંડોળ એકત્ર કરવાની યોજના પર છે. આ ઓક્શનમાં 10-વર્ષીય સરકારી બોન્ડ્સનું વેચાણ સામેલ છે. આ વેચાણના પરિણામો મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે તે સરકારને બજારમાંથી પૈસા ઉધાર લેવા માટે કેટલું વ્યાજ ચૂકવવું પડશે તેનો રીઅલ-ટાઇમ સંકેત આપે છે. જો ઓક્શનમાં માંગ મજબૂત રહે છે, તો તે રોકાણકારોના સતત વિશ્વાસનો સંકેત આપી શકે છે. જોકે, જો ઓક્શન સંઘર્ષ કરે અથવા ખરીદદારોને આકર્ષવા માટે ઊંચી યીલ્ડની જરૂર પડે, તો તે બજારના સેન્ટિમેન્ટને બદલી શકે છે.
રોકાણકારો શું ટ્રૅક કરશે?
આગામી દિવસોમાં રોકાણકારો બે મુખ્ય પરિબળો પર નજર રાખશે. પ્રથમ, ₹34,000 કરોડના ઓક્શનનું પરિણામ સ્થાનિક બોન્ડ યીલ્ડ માટે તાત્કાલિક ટ્રેન્ડ નક્કી કરશે. બીજું, યુએસ ફેડરલ રિઝર્વના અધિકારીઓ તરફથી વ્યાજ દર નીતિ અંગે કોઈપણ વધુ ટિપ્પણી નિર્ણાયક રહેશે. આ વૈશ્વિક સંકેતો, સ્થાનિક ઓક્શન પરિણામો સાથે મળીને, નક્કી કરશે કે યીલ્ડમાં તાજેતરનો ઘટાડો ચાલુ રહેશે કે તેને પ્રતિકારનો સામનો કરવો પડશે.