ઇન્ટરનેશનલ મોનેટરી ફંડ (IMF) એ મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવને કારણે ભારતની મોંઘવારી પર અસર થવાની આશંકા વ્યક્ત કરી છે. જોકે ભારતે ક્રૂડ ઓઈલ સપ્લાયમાં વિવિધતા લાવી છે, તેમ છતાં રિફાઈન્ડ પેટ્રોલિયમ પ્રોડક્ટ્સના ભાવ વધારાથી બિઝનેસ ખર્ચ પર દબાણ વધી શકે છે.
મોંઘવારીનું નવું સંકટ
IMF ના મતે, મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા ભૌગોલિક રાજકીય (Geopolitical) ઘર્ષણ ભારત માટે ચિંતાનું કારણ બની શકે છે. ભારતે તેલની આયાતના સ્ત્રોતોમાં સફળતાપૂર્વક વિવિધતા લાવી છે, જેણે સપ્લાયમાં સ્થિરતા તો જાળવી રાખી છે, પરંતુ હવે મુખ્ય ચિંતા માત્ર ક્રૂડ ઓઈલની ઉપલબ્ધતા નથી, પરંતુ ડીઝલ અને જેટ ફ્યુઅલ જેવી રિફાઈન્ડ પ્રોડક્ટ્સના ભાવમાં થતો વધારો છે.
બિઝનેસ પર કેવી અસર પડશે?
ઉર્જાના ભાવમાં થતી વધઘટ અર્થતંત્ર માટે એક 'હિડન ટેક્સ' સમાન છે. ખાસ કરીને લોજિસ્ટિક્સ અને ટ્રાન્સપોર્ટેશન સેક્ટરમાં તેની સીધી અસર જોવા મળે છે. જો ઈંધણના ભાવ ઊંચા રહેશે, તો ભારતીય ઉત્પાદકોના પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ આવશે, સિવાય કે તેઓ આ ખર્ચનો બોજ ગ્રાહકો પર નાખે.
RBI અને વ્યાજ દરનું ગણિત
આ સ્થિતિ RBI માટે એક કસોટી સમાન છે. જો વૈશ્વિક ઉર્જાના ભાવ ઊંચા રહેશે, તો RBI માટે વ્યાજ દરમાં ઘટાડો કરવો મુશ્કેલ બની શકે છે. ઊંચા વ્યાજ દર કંપનીઓ અને ગ્રાહકો માટે બોરોઈંગ કોસ્ટ વધારે છે, જે આર્થિક ગતિવિધિઓને ધીમી કરી શકે છે.
ફિસ્કલ ડેફિસિટ અને રોકાણકારો માટે સલાહ
IMF એ સરકારને સલાહ આપી છે કે ઈંધણ પર સબસિડી આપવાને બદલે લક્ષિત સહાય (Targeted Support) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ જેથી ફિસ્કલ ડેફિસિટ કાબૂમાં રહે. જો ફિસ્કલ ડેફિસિટ વધે, તો સરકારી બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો થઈ શકે છે, જે ઇક્વિટી માર્કેટ માટે નકારાત્મક સંકેત છે. રોકાણકારોએ હવે ગ્લોબલ ક્રૂડ પ્રાઈસ અને ડોમેસ્ટિક રિટેલ ઇન્ફ્લેશનના આંકડાઓ પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.