રેટિંગ એજન્સી ICRA એ અંદાજ લગાવ્યો છે કે નાણાકીય વર્ષ FY27 ના છેલ્લા ક્વાર્ટરમાં રાજ્ય સરકારો **₹4.8 લાખ કરોડથી ₹5.4 લાખ કરોડ** સુધીનું ભંડોળ બજારમાંથી એકત્ર કરશે. આ મોટા પ્રમાણમાં થનારી સરકારી બોરોઈંગની અસર સીધી બોન્ડ માર્કેટ અને વ્યાજ દરો પર પડી શકે છે.
રેટિંગ એજન્સી ICRA ના રિપોર્ટ મુજબ, FY27 ના જાન્યુઆરી-માર્ચ ક્વાર્ટરમાં રાજ્ય સરકારો સિક્યોરિટીઝના વેચાણ દ્વારા ₹4.8 થી ₹5.4 ટ્રિલિયન સુધીનું ભંડોળ મેળવશે. આ રકમ રાજ્ય સરકારો દ્વારા ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને વિકાસના કામો માટે લેવામાં આવતી લોનનો ભાગ છે.
બોન્ડ માર્કેટ પર અસર
જ્યારે રાજ્યો બજારમાંથી આટલા મોટા પ્રમાણમાં દેવું લે છે, ત્યારે બોન્ડનો સપ્લાય વધી જાય છે. જો બેંકો, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ અને ઈન્સ્યોરન્સ કંપનીઓ તરફથી પૂરતી માંગ ન મળે, તો Bond Yields માં ઉછાળો આવી શકે છે. બોન્ડ યીલ્ડના વધારાને કારણે કોર્પોરેટ લોન અને ગ્રાહક લોન પરના વ્યાજ દરોમાં પણ દબાણ જોવા મળી શકે છે.
બેન્ચમાર્ક ઈશ્યુઅન્સ વ્યૂહરચના
આ દેવાને સરળતાથી એબ્સોર્બ કરવા માટે 'બેન્ચમાર્ક ઈશ્યુઅન્સ સ્ટ્રેટેજી' અમલમાં છે. ઓક્ટોબર 2026 સુધીમાં 26 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ આ સિસ્ટમ અપનાવી છે, જે ક્વાર્ટરના કુલ બોરોઈંગના લગભગ 77% હિસ્સો આવરી લે છે. આનાથી રોકાણકારોને શેડ્યૂલની પહેલેથી જાણ હોવાથી બજારમાં અનિશ્ચિતતા ઘટે છે.
નાણાકીય સ્થિતિ અને મુખ્ય રાજ્યો
ICRA ના વાર્ષિક લક્ષ્યાંક ₹13.4 થી ₹14 ટ્રિલિયન ની સરખામણીમાં આ આંકડા ખૂબ મહત્વના છે. અગાઉના ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં રાજ્યોએ ₹3.6 ટ્રિલિયન ઉધાર લેવાનું આયોજન કર્યું હતું, જે પાછલા વર્ષ કરતા 25.9% નો વધારો દર્શાવે છે. જેમાં મહારાષ્ટ્ર, પશ્ચિમ બંગાળ અને હરિયાણા જેવા રાજ્યોનો ખર્ચ સૌથી વધુ રહ્યો છે.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી
આ બોરોઈંગ પ્લાન ભલે વ્યવસ્થિત લાગે, પરંતુ જો રાજ્યો તેમના ઓક્શન કેલેન્ડરનું પાલન ન કરે તો બેંકિંગ સિસ્ટમમાં લિક્વિડિટીની અછત સર્જાઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, ફુગાવો અને ગ્લોબલ મેક્રો-ઇકોનોમિક પરિબળો પર નજર રાખવી પણ રોકાણકારો માટે અત્યંત જરૂરી છે.