ગુજરાતના જળાશયોમાં પાણીનો સંગ્રહ ઘટીને **74.89%** થયો છે, જે ગયા વર્ષના **86.64%** ની સરખામણીએ ઘણો ઓછો છે. પીવાના પાણીને પ્રાથમિકતા આપતા રાજ્ય સરકારના નિર્ણયથી સૌરાષ્ટ્ર અને કચ્છના ખેડૂતોની ચિંતા વધી છે, જેની સીધી અસર કૃષિ ઉત્પાદન અને ગ્રામીણ અર્થતંત્ર પર પડી શકે છે.
ચાલુ ચોમાસાના અંતિમ તબક્કે ગુજરાત ગંભીર જળ સંકટનો સામનો કરી રહ્યું છે. સપ્ટેમ્બર 2026 ની શરૂઆત સુધીમાં રાજ્યના જળાશયોમાં સરેરાશ પાણીનો સંગ્રહ 74.89% નોંધાયો છે, જે પાછલા વર્ષે સમાન ગાળામાં 86.64% હતો. આ ઘટાડો ખાસ કરીને સૌરાષ્ટ્ર, કચ્છ અને ઉત્તર ગુજરાતના ગ્રામીણ અર્થતંત્ર માટે પડકારરૂપ બની રહ્યો છે.
કૃષિ ક્ષેત્ર પર અસર
જોકે સરદાર સરોવર ડેમ 90.31% ક્ષમતા સાથે રાજ્ય માટે મુખ્ય આધારસ્તંભ તરીકે સ્થિર છે, પરંતુ અન્ય નાના ડેમોમાં પાણીની ભારે અછત છે. રાજ્યના લગભગ 76 જળાશયોમાં પાણીનો જથ્થો 25% થી પણ ઓછો છે. આ સ્થિતિ ખરિફ પાક માટે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. સિંચાઈની સુવિધાના અભાવે કપાસ, મગફળી અને કઠોળના પાકનું ઉત્પાદન ઘટવાની શક્યતા છે, જેની નકારાત્મક અસર ખેડૂતોની આવક અને અંતે ગ્રામીણ ઉપભોક્તા ચીજવસ્તુઓ (FMCG) તેમજ ટ્રેક્ટર ઉત્પાદક કંપનીઓની માંગ પર પડી શકે છે.
ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને સરકારી પ્રાથમિકતા
પાણીના વ્યવસ્થાપન માટે સૌરાષ્ટ્ર નર્મદા અવતરણ સિંચાઈ (SAUNI) યોજના હાલમાં સૌથી મહત્વની બની છે. નર્મદા બેસિનમાંથી પાણીને 115 જળાશયો સુધી પહોંચાડવા માટે આ યોજનાનો ઉપયોગ થઈ રહ્યો છે. જોકે, રાજ્ય સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે પીવાનું પાણી અને પશુઓ માટે ઘાસચારો તેમની ટોચની પ્રાથમિકતા છે. પરિણામે, ખેતી માટે પાણી આપતા પહેલા પીવાના પાણીની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે પાણીનું રેશનિંગ કરવામાં આવી રહ્યું છે.
ગ્રામીણ અર્થતંત્ર માટે આઉટલુક
આગામી સમયમાં ચોમાસાના બાકીના વરસાદ અને જમીનમાં રહેલી ભેજની માત્રા પર સૌની નજર છે. સરકારનો આ નિર્ણય પાકની સુરક્ષા માટે મહત્વનો છે, પરંતુ તે પ્રદેશની બદલાતી આબોહવા સામેની નબળાઈ પણ દર્શાવે છે. રોકાણકારો અને વિશ્લેષકોએ ખેતીવાડીની ઉત્પાદકતા અને સરકાર દ્વારા લેવામાં આવતા રાહત પગલાંઓ પર નજીકથી નજર રાખવી જરૂરી છે.