સરકારે BSNL અને MTNL ના વધતા દેવાને કાબૂમાં લેવા માટે FY27 માં **₹9,000 કરોડ** ની એસેટ મોનેટાઈઝેશનનો લક્ષ્યાંક નક્કી કર્યો છે. National Land Monetisation Corporation દ્વારા જમીનના ટાઈટલ ક્લિયર કરી આ વેચાણ પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવશે.
એસેટ વેચાણ માટે વ્યવસ્થિત માળખું
National Land Monetisation Corporation (NLMC) હવે આ સમગ્ર પ્રક્રિયાનું નેતૃત્વ કરી રહી છે. અગાઉના છૂટાછવાયા પ્રયાસોને બદલે હવે એક ચોક્કસ ફ્રેમવર્ક તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. ખાસ કરીને ટેલિકોમ વિભાગ અને ટપાલ વિભાગ વચ્ચે જમીનની માલિકીને લઈને જે ગૂંચવણો હતી, તેને દૂર કરવામાં આવી છે. અત્યાર સુધી 862 પ્રોપર્ટીઝ ની માલિકી સ્પષ્ટ કરવામાં આવી છે અને 32-પોઈન્ટ ચેકલિસ્ટ દ્વારા તમામ પ્રોપર્ટીઝને વેચાણ માટે તૈયાર કરવામાં આવી રહી છે. એક ઉચ્ચસ્તરીય સમિતિએ હાલમાં જ MTNL ની ₹1,100 કરોડની નોન-કોર પ્રોપર્ટી વેચવાની ભલામણ પણ કરી છે.
આર્થિક સ્થિતિ અને ઓપરેશનલ ફોકસ
MTNL પર હાલમાં આશરે ₹10,000 કરોડનું દેવું છે, જ્યારે BSNL પણ મોટી જવાબદારીઓ હેઠળ દબાયેલું છે. સરકાર સ્પષ્ટ છે કે આ એસેટ વેચાણમાંથી મળનારી રકમનો ઉપયોગ માત્ર દેવું ચૂકવવા માટે જ થશે, પગાર કે રોજિંદા ખર્ચ માટે નહીં. કાર્યક્ષમતા વધારવા માટે, BSNL હવે દિલ્હી અને મુંબઈમાં MTNL ના ટેલિકોમ બિઝનેસને મેનેજ કરવા માટે કરાર પણ કરી ચૂક્યું છે.
રોકાણકારો માટે જોખમો અને મહત્વની વિગતો
રોકાણકારો માટે સૌથી મોટું જોખમ પ્રોજેક્ટના અમલીકરણ (Execution) માં છે. વર્ષના બાકીના ગાળા માટે ₹5,000 થી ₹6,000 કરોડની વધારાની મિલકતો ઓળખી કાઢવામાં આવી છે, પરંતુ જમીનના રેકોર્ડ્સ ક્લિયર કરવામાં સમય લાગે તેમ છે. MTNL ના ઓપરેશનલ નુકસાન અને લાંબા ગાળાના ડેટ રિસ્ટ્રક્ચરિંગ અંગેની અનિશ્ચિતતાને કારણે બજારમાં સાવચેતીનો માહોલ છે. આવનારા ક્વાર્ટરના રિઝલ્ટમાં ડેટ લેવલમાં કેટલો ઘટાડો થાય છે, તેના પર રોકાણકારોએ ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.