ભારત સરકારે Airports Authority of India (AAI) ના 11 એરપોર્ટને 5 અલગ-અલગ બંડલમાં વહેંચીને તેના ખાનગીકરણની મંજૂરી આપી દીધી છે. **₹8,622 કરોડ**ના આ પ્રોજેક્ટમાં **50 વર્ષ**ના લીઝ મોડલ પર કામ કરવામાં આવશે.
ખાનગીકરણની નવી વ્યૂહરચના
કેન્દ્ર સરકારના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ખાનગીકરણ પ્લાનના આગામી તબક્કા હેઠળ, Public Private Partnership Appraisal Committee (PPPAC) એ 4 ઓગસ્ટ, 2026ના રોજ 11 એરપોર્ટ્સને ખાનગી સંચાલકોને સોંપવાની મંજૂરી આપી છે. આ પહેલનો મુખ્ય હેતુ એરપોર્ટના મેન્ટેનન્સ અને અપગ્રેડેશનનો બોજ ખાનગી ક્ષેત્ર પર ટ્રાન્સફર કરવાનો અને પેસેન્જર ફી દ્વારા સરકારની આવક જાળવી રાખવાનો છે.
શું છે 5-બંડલ પ્લાન?
આ પ્રોજેક્ટને આકર્ષક બનાવવા માટે સરકારે એરપોર્ટ્સને 5 ગ્રુપમાં વહેંચ્યા છે. આ વ્યૂહરચના હેઠળ વારાણસી-ગયા-કુશીનગર અને ભુવનેશ્વર-હબલી જેવા એરપોર્ટ્સને જોડી દેવાયા છે. આનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ છે કે વ્યસ્ત એરપોર્ટમાંથી થતી કમાણીનો ઉપયોગ નાના અને ખોટ કરતા એરપોર્ટના વિકાસ માટે થઈ શકે.
રોકાણ અને જોખમો
આ સમગ્ર પ્રોજેક્ટમાં ₹8,622 કરોડનું ખાનગી રોકાણ આવવાની અપેક્ષા છે. જોકે, રોકાણકારોએ કેટલીક બાબતો પર ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે:
- પેસેન્જર ટ્રાફિક: હાલમાં એર ટ્રાફિક ગ્રોથ ઘટીને 4.4% પર આવી ગયો છે, જે પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ લાવી શકે છે.
- ડેટ મેનેજમેન્ટ: વધારે પડતું દેવું (Debt) ન થાય તે માટે સરકારે એક જ બિડર મહત્તમ કેટલા બંડલ જીતી શકે તેની મર્યાદા નક્કી કરી છે.
- કર્મચારી સુરક્ષા: સંક્રમણકાળ દરમિયાન ખાનગી સંચાલકોએ ઓછામાં ઓછા 60% વર્તમાન AAI કર્મચારીઓને 3 વર્ષ માટે નોકરીમાં રાખવા પડશે.
નિષ્ણાતોના મતે, જે કંપનીઓ એરપોર્ટની અંદર રિટેલ, પાર્કિંગ અને હોટેલ્સ જેવી નોન-એવિએશન પ્રવૃત્તિઓમાંથી આવક વધારી શકશે, તેમને જ આ બિઝનેસ મોડલમાં વધુ સફળતા મળશે.