સરકારના વર્ષ 2020 ના આદેશ છતાં અનેક ઇન્ડિયન ગીગ પ્લેટફોર્મ્સ માત્ર મર્યાદિત અકસ્માત વીમો જ આપી રહ્યા છે. આ રેગ્યુલેટરી જોખમ કંપનીઓના ફ્યુચર ઓપરેટિંગ માર્જિન પર અસર કરી શકે છે.
ભારતમાં ગીગ ઇકોનોમીનો વ્યાપ ઝડપથી વધી રહ્યો છે અને હાલમાં આ સેક્ટરમાં અંદાજે 1.2 કરોડ લોકો કામ કરી રહ્યા છે. જોકે, આ સેક્ટર સામે એક મોટો પડકાર વીમા સુરક્ષાનો છે. હાલમાં મોટાભાગના પ્લેટફોર્મ્સ માત્ર અકસ્માત આધારિત વીમો આપે છે, જેનો લાભ માત્ર રોડ અકસ્માત કે તેમાં થતી ઈજા કે મૃત્યુ સમયે જ મળે છે. કુદરતી મૃત્યુ જેવા કિસ્સાઓમાં વર્કર્સના પરિવારો પાસે કોઈ સુરક્ષા હોતી નથી.
સરકારનું વલણ અને નિયમો
Ministry of Road Transport and Highways (MoRTH) એ વર્ષ 2020 માં જ માર્ગદર્શિકા બહાર પાડી હતી કે એગ્રીગેટર્સે તેમના ડ્રાઈવર્સને ₹10 લાખ નો ટર્મ લાઇફ ઇન્સ્યોરન્સ આપવો જોઈએ. આ ઉપરાંત, Code on Social Security, 2020 પણ લાવવામાં આવ્યું હતું, પરંતુ તેના અમલીકરણના નિયમો લાંબા સમયથી ડ્રાફ્ટ સ્ટેજમાં જ છે.
રોકાણકારો માટે શું છે જોખમ?
રોકાણકારોની દ્રષ્ટિએ આ મુદ્દો ખૂબ ગંભીર છે. જો નિયમનકારો (Regulators) યુનિવર્સલ કવરેજ અથવા Pradhan Mantri Jeevan Jyoti Bima Yojana જેવી સ્કીમ્સ ફરજિયાત બનાવે છે, તો કંપનીઓનો ઓપરેશનલ ખર્ચ નોંધપાત્ર રીતે વધી શકે છે. ઉપરાંત, ESG (Environmental, Social, and Governance) સ્ટાન્ડર્ડ્સને લઈને પણ કંપનીઓની પ્રતિષ્ઠા પર અસર પડી શકે છે.
હવે તમામની નજર Insurance Regulatory and Development Authority of India (IRDAI) પર છે. જો આ સંસ્થા માસ્ટર પોલિસીધારકોની જવાબદારીઓ નક્કી કરતું સર્ક્યુલર બહાર પાડે છે, તો ગીગ પ્લેટફોર્મ્સને તેમના ઇન્સ્યોરન્સ સ્ટ્રક્ચરમાં તાત્કાલિક ફેરફાર કરવા પડશે.