નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે ભારતીય બજારમાંથી વિદેશી ફંડના આઉટફ્લો પાછળનું મોટું કારણ જણાવ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે ગ્લોબલ લેવલે આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) સેક્ટરમાં પૈસા ઠલવાઈ રહ્યા છે, જેના કારણે ભારતમાંથી **$33 અબજથી વધુ**ની મૂડી પાછી ખેંચાઈ છે. હવે સરકાર ટેક્સ અને IPO એક્ઝિટ નિયમોમાં ફેરફાર પર વિચાર કરી રહી છે.
ગ્લોબલ માર્કેટમાં બદલાતા સમીકરણો
IMF-World Bank ની બેઠક દરમિયાન નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારતીય શેરબજારમાં જોવા મળતું વેચવાલીનું દબાણ એ માત્ર સ્થાનિક કારણોસર નથી. હાલમાં દુનિયાભરના રોકાણકારોનું ધ્યાન AI ટેકનોલોજી તરફ વળ્યું છે. આ કારણોસર તાઈવાન અને દક્ષિણ કોરિયા જેવા દેશો, જે AI સપ્લાય ચેઈનનો મહત્વનો હિસ્સો છે, ત્યાં મોટા પાયે મૂડી ટ્રાન્સફર થઈ રહી છે. આ વૈશ્વિક રોટેશનને કારણે ચાલુ વર્ષે FPI દ્વારા $33 અબજથી વધુ રકમ ભારતીય બજારમાંથી બહાર ગઈ છે.
IPO અને ઇન્સાઇડર એક્ઝિટ પર સરકારની નજર
માત્ર ગ્લોબલ ટ્રેન્ડ જ નહીં, પરંતુ સ્થાનિક માર્કેટમાં લિક્વિડિટી મેનેજમેન્ટ પણ ચર્ચાનો વિષય બન્યું છે. વર્ષ 2021 થી 2025 દરમિયાન IPO અને Offer For Sale (OFS) દ્વારા અંદાજે $37 અબજ એકત્ર કરવામાં આવ્યા હતા. આ રકમનો મોટો હિસ્સો પ્રમોટર્સ અને અર્લી ઇન્વેસ્ટર્સના એક્ઝિટમાં ગયો છે. હવે સરકાર એવા નિયમો લાવવા પર વિચારી રહી છે કે જેથી ઈન્સાઈડર્સનું ઝડપી એક્ઝિટ અટકાવી શકાય અને માર્કેટમાં લોંગ ટર્મ વેલ્યુ ક્રિએશન પર ભાર મૂકી શકાય.
ટેક્સ માળખામાં ફેરફારની શક્યતા
રોકાણકારોના સેન્ટિમેન્ટને મજબૂત કરવા માટે સરકાર ટેક્સ રિફોર્મ્સ પર ગંભીરતાથી ચર્ચા કરી રહી છે. SBI રિસર્ચના પ્રસ્તાવ મુજબ, લાંબા સમય સુધી શેર હોલ્ડિંગ કરનારા રોકાણકારોને ટેક્સમાં ખાસ રાહત આપવા અંગે વિચારણા થઈ શકે છે. લાંબા ગાળાના મૂડી લાભ (LTCG) ટેક્સ સ્ટ્રક્ચરને ફરીથી સંતુલિત કરવાની દરખાસ્તો પર સરકાર સક્રિય છે. જોકે કોઈ પણ ફાઈનલ નિર્ણય લેવાયો નથી, પરંતુ સરકારના આ વલણથી સ્થાનિક રોકાણકારોને મોટી રાહત મળી શકે તેમ છે.
