યુરોપિયન રેગ્યુલેટર્સે આ વર્ષે ચીનથી આવતા ચોખા અને લોટના **5** શિપમેન્ટ અટકાવ્યા છે. તેમાં અનઓથોરાઇઝ્ડ જિનેટિકલી મોડિફાઇડ ઓર્ગેનિઝમ્સ (GMO) મળી આવતા ફૂડ સપ્લાય ચેઇન અને એક્સપોર્ટ માર્કેટમાં ચિંતાનું મોજું ફરી વળ્યું છે.
ફૂડ સેફ્ટી પર મોટું સંકટ
યુરોપિયન યુનિયનના 'રેપિડ એલર્ટ સિસ્ટમ ફોર ફૂડ એન્ડ ફીડ' (RASFF) એ આ વર્ષે ચીનથી નિકાસ થતી ખાદ્ય સામગ્રીમાં ગેરકાયદેસર GMO હોવા અંગે 5 અલગ-અલગ નોટિફિકેશન બહાર પાડ્યા છે. આ શિપમેન્ટમાં રાઇસ સ્ટીક્સ, નૂડલ્સ અને હાઇડ્રોલાઇઝ્ડ રાઇસ ફ્લોર જેવી વસ્તુઓનો સમાવેશ થાય છે. તપાસ દરમિયાન 35S ટર્મિનેટર DNA અને Bt-63 જેવા જેનેટિક માર્કર્સ મળી આવ્યા છે, જેનો ઉપયોગ વૈજ્ઞાનિક સંશોધન માટે થાય છે, પરંતુ કોમર્શિયલ ફૂડ માર્કેટ માટે તે મંજૂર નથી.
એક્સપોર્ટ માર્કેટમાં તણાવ
વર્ષ 2002 થી અત્યાર સુધીમાં ચીની ખાદ્ય નિકાસ સામે EU દ્વારા 275 થી વધુ આવા કેસ નોંધાયા છે. સ્થિતિ એટલી ગંભીર છે કે ચીને વર્ષ 2026 ના પ્રથમ છ મહિનામાં વિદેશી ખાદ્ય શિપમેન્ટ રિજેક્ટ કરવાના કિસ્સા વધારીને 146 કરી દીધા છે, જે વર્ષ 2025 ના સમાન ગાળામાં માત્ર 38 હતા. આમાં ભારતથી થતી ચોખાની નિકાસનો પણ સમાવેશ થાય છે.
રોકાણકારો માટે શું છે સંકેત?
કૃષિ ક્ષેત્રમાં રોકાણકારો માટે આ એક એલાર્મ છે. યુરોપિયન માર્કેટમાં સેફ્ટી સ્ટાન્ડર્ડ્સ વધતા હવે નિકાસકારોએ કમ્પ્લાયન્સ અને ક્વોલિટી કંટ્રોલ માટે વધુ ખર્ચ કરવો પડશે. ભારતીય નિકાસકારોએ પણ આ બદલાતી વૈશ્વિક સ્થિતિ અને કડક તપાસ વચ્ચે માર્કેટ એક્સેસ જાળવી રાખવા માટે વધુ સતર્ક રહેવું પડશે.