14 ઓક્ટોબર 2026 સુધીમાં ડાયરેક્ટ ટેક્સ રિફંડમાં ગત વર્ષની સરખામણીએ **24.22%** નો ધરખમ ઉછાળો જોવા મળ્યો છે અને આ આંકડો **₹2.65 લાખ કરોડ** સુધી પહોંચ્યો છે. જોકે, સિસ્ટમમાં ડેટા મિસમેચને કારણે ઘણા કરદાતાઓ હજુ પણ રિફંડની રાહ જોઈ રહ્યા છે.
ઇન્કમ ટેક્સ ડિપાર્ટમેન્ટે 14 ઓક્ટોબર 2026 સુધીમાં ₹2,65,199 કરોડના ડાયરેક્ટ ટેક્સ રિફંડ પ્રોસેસ કર્યા છે. ગયા વર્ષના સમાન ગાળામાં આ આંકડો ₹2,13,491.41 કરોડ હતો, જે દર્શાવે છે કે વહીવટી પ્રક્રિયામાં નોંધપાત્ર ઝડપ આવી છે. તેમ છતાં, અસેસમેન્ટ યર 2026-27 માટે હજુ પણ ઘણા કરદાતાઓ તેમના રિફંડની રાહ જોઈ રહ્યા છે.
ઓટોમેટેડ સિસ્ટમ અને અડચણો
ડિપાર્ટમેન્ટની સિસ્ટમ હવે સંપૂર્ણ રીતે ઓટોમેટેડ છે, જે ટેક્સ રિટર્ન ફાઇલ કરતી વખતે તમારી આવકની સરખામણી થર્ડ-પાર્ટી ડેટા સાથે કરે છે. જેમાં TDS, TCS અને એડવાન્સ ટેક્સની વિગતો તપાસવામાં આવે છે. જો તમારા રિટર્નમાં દર્શાવેલી આવક અને Form 26AS, AIS (Annual Information Statement) કે TIS (Taxpayer Information Summary) સાથે મેળ ખાતો નથી, તો સિસ્ટમ આપોઆપ રિફંડ હોલ્ડ પર મૂકી દે છે, જેને મેન્યુઅલી ઠીક કરવું પડે છે.
રિફંડ મોડું થવાના કારણો
ઘણીવાર ડેટા મિસમેચ સિવાય પણ અન્ય ટેકનિકલ કારણો હોય છે. તમારા PAN સાથે લિંક કરેલું બેંક એકાઉન્ટ જો એક્ટિવ ન હોય અથવા બેંકમાં નામ અને પાન કાર્ડની વિગતોમાં તફાવત હોય, તો ટ્રાન્ઝેક્શન નિષ્ફળ જાય છે. આ ઉપરાંત, જો કોઈ જૂના વર્ષની ટેક્સ જવાબદારી બાકી હોય, તો વિભાગ હાલના રિફંડમાંથી તે રકમ એડજસ્ટ કરી લે છે.
કરદાતાઓએ શું કરવું?
જો લાંબા સમયથી રિફંડ ન મળ્યું હોય, તો સત્તાવાર ઇ-ફાઇલિંગ પોર્ટલ પર જઈને સ્ટેટસ તપાસવું અનિવાર્ય છે. ત્યાં કોઈ પેન્ડિંગ નોટિસ કે ડિમાન્ડ છે કે નહીં તે ખાસ જુઓ. તમારા બેંક એકાઉન્ટને પોર્ટલ પર પ્રી-વેલિડેટ રાખવું ખૂબ જરૂરી છે. જો બધી વિગતો સાચી હોય અને છતાં રિફંડ ન મળે, તો તમે પોર્ટલ પર ગ્રીવન્સ (Grievance) ફાઇલ કરીને Centralised Processing Centre નું ધ્યાન દોરી શકો છો.